Shloka 36
Aśvatthāman’s Admonition to Karṇa on Boasting, Varṇa-Duties, and the Threat of Arjuna
Virāṭa-parva, Adhyāya 45
Devanagari script
युध्यमानस्य मे वीर गन्धर्व: सुमहाबलै: । सहायो घोषयात्रायां कस्तदा55सीत् सखा मम,यह सुनकर अर्जुन खिलखिलाकर हँस पड़े और बोले--“वीर! डरो मत! कौरवोंकी घोषयात्राके समय जब मैंने महाबली गन्धर्वोंके साथ युद्ध किया था, उस समय मेरा सखा या सहायक कौन था? जब देवताओं और दानवोंसे भरे हुए उस अत्यन्त भयंकर खाण्डववनमें मैं युद्ध कर रहा था, उस समय मेरा साथी कौन था?
Transliteration
yudhyamānasya me vīra gandharvaḥ sumahābalaiḥ | sahāyo ghoṣayātrāyāṃ kas tadāsīt sakhā mama ||
Translation
“વીર! ઘોષયાત્રા વખતે જ્યારે હું અતિ મહાબલી ગંધર્વો સાથે યુદ્ધ કરતો હતો, ત્યારે મારો સખા અને સહાયક કોણ હતો?”
Word by Word
युध्यमानस्यof (me) fighting
युध्यमानस्य:
Adhikarana
TypeVerb
Rootयुध्
Formशतृ (वर्तमान कृदन्त), पुं, षष्ठी, एकवचन
मेmy / of me
मे:
Adhikarana
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, षष्ठी, एकवचन
वीरO hero
वीर:
Karta
TypeNoun
Rootवीर
Formपुं, सम्बोधन, एकवचन
गन्धर्वःthe Gandharva
गन्धर्वः:
Karta
TypeNoun
Rootगन्धर्व
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
सुमहाबलैःwith very mighty (ones)
सुमहाबलैः:
Karana
TypeAdjective
Rootसुमहाबल
Formपुं, तृतीया, बहुवचन
सहायःhelper / ally
सहायः:
Karta
TypeNoun
Rootसहाय
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
घोषयात्रायाम्in the cattle-raid expedition
घोषयात्रायाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootघोषयात्रा
Formस्त्री, सप्तमी, एकवचन
कःwho?
कः:
Karta
TypePronoun
Rootकिम्
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
तदाthen
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा
आसीत्was
आसीत्:
Karta
TypeVerb
Rootअस्
Formलङ् (अनद्यतनभूत), प्रथम, एकवचन
सखाfriend
सखा:
Karta
TypeNoun
Rootसखि
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
ममof me / my
मम:
Adhikarana
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, षष्ठी, एकवचन
Speaker
उत्तर उवाच
Characters & Entities
U
Uttara (Prince of Virata)G
GandharvasG
Ghoṣayātrā (Kauravas’ expedition)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes