Shloka 44
Vṛtra’s Cosmic Threat, Viṣṇu’s Upāya, and the Conditional Vulnerability
Udyoga-parva 10
अनुतेनाभि भूतो 5 भूच्छक्र: परमदुर्मना: । त्रैशीर्षयाभिभूतश्च स पूर्व ब्रह्महत्यया
anūtenābhibhūto bhūcchakraḥ paramadurmanāḥ | traiśīrṣayābhibhūtaś ca sa pūrvaṁ brahmahatyayā ||
તે વિશ્વાસઘાતજન્ય અસત્યથી અભિભૂત થઈ વજ્રધારી શક્ર અત્યંત દુઃખિત થયો. ત્રિશિરા-વધથી ઉત્પન્ન બ્રહ્મહત્યાનું પાપ તો પહેલેથી જ તેને ગ્રસી ચૂક્યું હતું॥
शल्य उवाच
Educational Q&A
Even a victorious act can carry moral residue if it involves deceit or the killing of one protected by dharma; the verse highlights conscience, accountability, and the necessity of expiation when adharma taints action.
Śalya describes Indra’s inner turmoil: already burdened by brahmahatyā from killing Triśiras, Indra becomes further overwhelmed and despondent after the episode involving Vṛtra’s death, which is associated with betrayal/untruth.