Shloka 24
Cāturāśramya-dharma—Marks of the Four Āśramas (चातुराश्रम्यधर्मः)
मान्धाता बोले--भगवन्! मनुष्यलोकमें सभी वर्णों तथा चारों आश्रमोंमें भी डाकू और लुटेरे देखे जाते हैं, जो विभिन्न वेश-भूषाओंमें अपनेको छिपाये रखते हैं ।।
indra uvāca | vinaṣṭāyāṁ daṇḍanītyāṁ rājadharme nirākṛte | sampramuhyanti bhūtāni rājadaurātmyato 'nagha ||
ઇન્દ્ર બોલ્યા—“નિષ્પાપ રાજા! રાજાની દુષ્ટતાને કારણે જ્યારે દંડનીતિ નષ્ટ થાય અને રાજધર્મ તિરસ્કૃત થાય, ત્યારે સર્વ પ્રાણીઓ મોહમાં પડી જાય છે. ભ્રમવશ તેઓ કર્તવ્ય અને અકર્તવ્યનો વિવેક ગુમાવે છે.”
इन्द्र उवाच
Educational Q&A
Social and moral order depends on daṇḍanīti and rājadharma; when a ruler’s depravity destroys these, people become morally confused and lose the ability to distinguish duty from wrongdoing.
Indra addresses a blameless king and explains the societal fallout that occurs when royal governance and the rightful exercise of punishment are abandoned—confusion spreads among all beings.