Shloka 26
Adhyāya 287 — Janaka’s Inquiry on Śreyas, Abhayadāna, and Asaṅga
Non-attachment
निर्गुणास्त्वेव भूयिष्ठमात्मसम्भाविता नरा: । दोषैरन्यान् गुणवत: क्षिपन्त्यात्मगुणक्षयात्
nirguṇās tveva bhūyiṣṭham ātma-sambhāvitā narāḥ | doṣair anyān guṇavataḥ kṣipanty ātma-guṇa-kṣayāt ||
નારદે કહ્યું—જેઓમાં સાચા ગુણ ઓછા હોય છે, તેઓ જ મોટેભાગે પોતાની મહાનતા વધુ ઘોષિત કરે છે. પોતાના અંદર સદ્ગુણોની ખોટ જોઈને તેઓ ખરેખર ગુણવાન પુરુષોમાં દોષ બતાવી તેમને નીચે ખેંચવાનો પ્રયત્ન કરે છે. તેથી બીજાની નિંદા કરીને પોતાની શ્રેષ્ઠતા સ્થાપિત ન કરવી; જે ઉત્તમતા હોય તે પોતાના ગુણોથી જ પ્રગટ કરવી, માત્ર વાતોથી નહીં.
नारद उवाच
Educational Q&A
True excellence is shown by one’s own virtues, not by self-praise or by disparaging others. People lacking merit often attack the virtuous to mask their own deficiency.
In the Śānti Parva’s instruction on righteous conduct, Nārada delivers a moral observation about human behavior: the unvirtuous tend toward self-conceit and fault-finding, while dharma calls for restraint and proving worth through conduct.