Shloka 38
अहिंसा-प्रधान धर्मविचारः
Ahiṃsā as the Superior Dharma: Practical and Scriptural Reasoning
मृत्योर्ये ते व्याधय श्चाश्रुपाता मनुष्याणां रुज्यते यैः शरीरम् | सर्वेषां वै प्राणिनां प्राणनान्ते तस्माच्छोक॑ मा कृथा बुद्धय बुद्धया
mṛtyor ye te vyādhayaś cāśrupātā manuṣyāṇāṁ rujyate yaiḥ śarīram | sarveṣāṁ vai prāṇināṁ prāṇanānte tasmāc chokaṁ mā kṛthā budhya budhyā ||
ભીષ્મે કહ્યું—મૃત્યુના આગમને જે આંસુના બિંદુઓ પ્રથમ પડ્યા, તે જ જ્વર વગેરે રોગ બની ગયા, જેમના કારણે મનુષ્યોનું શરીર પીડિત થાય છે. સર્વ પ્રાણીઓનો નિર્ધારિત પ્રાણકાળ પૂર્ણ થાય ત્યારે મૃત્યુ તેમની પાસે આવે છે. તેથી, રાજન, પુત્ર માટે શોક ન કર; સ્પષ્ટ વિવેકથી આ વાત સમજો।
पितामह उवाच
Educational Q&A
Grief should be restrained through discernment: death is inevitable and comes to all beings only when their allotted lifespan ends; understanding this reduces attachment-driven sorrow.
Bhīṣma instructs and consoles a grieving king, explaining the universality of death and the origin of bodily afflictions, urging him not to mourn his son but to reflect wisely.