Shloka 29
Vyāghra–Gomāyu Saṃvāda (व्याघ्रगोमायु संवाद) — Testing Character Beneath Appearances
Devanagari script
किं तु स्वेनास्मि संतुष्टो दुःखवृत्तिरनुछ्िता । सेवायां चापि नाभिज्ञ: स्वच्छन्देन वनेचर:,इधर मैं अपने आपमें ही संतुष्ट रहनेवाला हूँ। मैंने ऐसी जीविका अपनायी है, जो अत्यन्त दुःखमयी है। मैं राजसेवाके कार्यसे अनभिज्ञ और वनमें स्वच्छन्दतापूर्वक घूमनेवाला हूँ
Translation
પરંતુ હું મારા પોતાના માં જ સંતોષ પામેલો છું. મેં એવી જીવનવૃત્તિ અપનાવી છે જે અત્યંત દુઃખમય છે. રાજસેવાના કાર્યથી હું અજાણ છું અને વનમાં સ્વચ્છંદપણે વિહરું છું.
Word by Word
किम्but/indeed (in idiom: 'however')
किम्:
TypeIndeclinable
Rootकिम्
तुbut, however
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
स्वेनwith/through one's own (self)
स्वेन:
Karana
TypePronoun/Adjective
Rootस्व
Formmasculine/neuter, instrumental, singular
अस्मिI am
अस्मि:
TypeVerb
Rootअस्
Formpresent, 1st, singular
सन्तुष्टःcontent, satisfied
सन्तुष्टः:
Karta
TypeAdjective
Rootसन्तुष्ट
Formmasculine, nominative, singular
दुःख-वृत्तिःa painful livelihood/way of living
दुःख-वृत्तिः:
Karta
TypeNoun
Rootवृत्ति
Formfeminine, nominative, singular
अनुच्छिताchosen/undertaken (by me)
अनुच्छिता:
TypeAdjective
Rootअनुच्छित
Formfeminine, nominative, singular
सेवायाम्in service (attendance)
सेवायाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसेवा
Formfeminine, locative, singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अपिalso, even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
अभिज्ञःskilled, knowledgeable
अभिज्ञः:
Karta
TypeAdjective
Rootअभिज्ञ
Formmasculine, nominative, singular
स्वच्छन्देनfreely, at will
स्वच्छन्देन:
Karana
TypeAdjective
Rootस्वच्छन्द
Formmasculine/neuter, instrumental, singular
वनेचरःone who roams in the forest
वनेचरः:
Karta
TypeNoun
Rootवनेचर
Formmasculine, nominative, singular
Speaker
शार्टूल उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes