Shloka 443
नारायणास्त्र-शमनं द्रौणि-प्रहारश्च
Pacification of the Nārāyaṇāstra and Drauni’s Renewed Assault
तथा नष्ट तमो घोरें दीपैर्दीप्तैरितस्ततः । जैसे सूर्यके प्रकाशसे सम्पूर्ण जगत्में फैला हुआ अन्धकार नष्ट हो जाता है, उसी प्रकार इधर-उधर जलती हुई मशालोंसे वहाँका भयानक अँधेरा नष्ट हो गया था
sañjaya uvāca | tathā naṣṭaṃ tamo ghore dīpair dīptair itas tataḥ |
સંજય બોલ્યો—જેમ સૂર્યના પ્રકાશથી સમગ્ર જગતમાં ફેલાયેલો અંધકાર નષ્ટ થઈ જાય છે, તેમ અહીં-ત્યાં પ્રજ્વલિત મશાલોના તેજથી ત્યાંનો ભયંકર અંધકાર દૂર થયો. યુદ્ધના ભય અને ગૂંચવણ વચ્ચે આ પ્રકાશ માત્ર રક્ષણનું સાધન નહીં, પણ સ્પષ્ટતાએ સંકટ પર મેળવેલી જીતનું પ્રતીક પણ હતો.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse uses a simple ethical image: illumination removes fear and confusion just as knowledge and alertness remove the ‘darkness’ of danger and delusion. In a war setting, it underscores the value of vigilance and clear perception amid chaos.
Sañjaya describes a scene where the battlefield (or camp) is shrouded in terrifying darkness, which is then dispelled as torches are lit in many places, making the area visible and safer for action.