Shloka 513
Adhyāya 90: Babhruvāhana’s Reception and the Commencement of Yudhiṣṭhira’s Aśvamedha
भर्तुः प्रसादान्नारीणां रतिपुत्रफलं तथा । “माताका रज और पिताका वीर्य--इन दोनोंके मिलनेसे ही वंशपरम्परा चलती है। सत्रीके लिये पति ही सबसे बड़ा देवता है। नारियोंको जो रति और पुत्ररूप फलकी प्राप्ति होती है
bhartuḥ prasādān nārīṇāṃ ratiputraphalaṃ tathā |
નકુલે કહ્યું—માતાનું રજ અને પિતાનું વીર્ય—આ બન્નેના સંયોગથી જ વંશપરંપરા ચાલે છે. તેથી સ્ત્રી માટે પતિને પરમ દેવ માનવામાં આવે છે. સ્ત્રીઓને જે રતિ અને પુત્રરૂપ ફળ પ્રાપ્ત થાય છે, તે પતિના પ્રસાદથી જ થાય છે.
नकुल उवाच
Educational Q&A
The verse frames conjugal intimacy and progeny as outcomes dependent on the husband’s goodwill, and it presents the husband as the primary object of reverence for a wife within the traditional householder-dharma framework, emphasizing continuity of lineage through the union of female and male reproductive principles.
Nakula is articulating a normative view of marital duty and social order, explaining how family lineage is sustained and why, in that ethical-religious model, a wife is enjoined to honor her husband as her foremost deity.