Shloka 24
Mokṣa-dharma Yoga-Upadeśa: Equanimity, Sense-Restraint, and Vision of the Ātman (आत्मदर्शन-योगोपदेशः)
यदा हि युक्तमात्मानं सम्यक् पश्यति देहभूृत् । न तस्येहेश्वरः कश्चित् त्रैलोक्यस्यापि यः प्रभु:
yadā hi yuktam ātmānaṃ samyak paśyati deha-bhṛt | na tasyeheśvaraḥ kaścit trailokyasyāpi yaḥ prabhuḥ ||
જ્યારે દેહધારી જીવ યોગના અનુશાસનથી આત્માને તેના યથાર્થ સ્વરૂપમાં સમ્યક્ જોઈ લે છે, ત્યારે આ લોકમાં તેના પર કોઈનું પણ પ્રભુત્વ રહેતું નથી—ત્રિલોકના અધિપતિનું પણ નહીં.
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
True realization of the Self through Yoga grants inner sovereignty: the realized person is no longer subject to external domination, even by cosmic powers, because bondage is rooted in ignorance rather than in outer authority.
A Brahmin speaker delivers an instruction on liberation, emphasizing that when an embodied being directly perceives the Self, worldly and even celestial lordship loses its hold; the passage functions as a didactic reflection within the Ashvamedhika Parva.