Shloka 6
Brāhmaṇa-vandana: Criteria for Veneration, Disciplined Speech, and Protective Kingship (अनुशासनपर्व, अध्याय ८)
संसत्सु वदतां तात हंसानामिव संघश: । मड्ुल्यरूपा रुचिरा दिव्यजीमूतनि:स्वना:
saṃsatsu vadatāṃ tāta haṃsānām iva saṃghaśaḥ | maṅgalyarūpā rucirā divyajīmūtaniḥsvanāḥ ||
ભીષ્મે કહ્યું—તાત યુધિષ્ઠિર! તેઓ જ્યારે સભામાં બોલે છે, ત્યારે હંસસમૂહના કલરવની જેમ તેમની વાણી પ્રગટ થાય છે—સુંદર, મંગલમય, રુચિર અને દિવ્ય વરસાદી મેઘોની ગર્જના જેવી ગંભીર. એવા બ્રાહ્મણ—આચરણમાં વિનમ્ર, સ્વાધ્યાયમાં રત, ઇન્દ્રિયસંયમી, મૃદુભાષી, શાસ્ત્રજ્ઞાન અને સદાચારથી યુક્ત, તથા અવિનાશી પરમાત્માના જ્ઞાતા—મને પ્રિય છે. રાજા જો તે મહાત્માઓનું વચન સાંભળવા ઇચ્છે, તો તેમનો ઉપદેશ ઇહલોક અને પરલોક—બન્નેમાં હિત અને સુખ આપનાર બને છે.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A king should value and listen to learned, self-controlled, ethically grounded Brahmanas whose speech is gentle, auspicious, and well-formed; such counsel benefits both worldly governance and the afterlife.
In the Anushasana Parva, Bhishma instructs Yudhishthira on dharma and ideal social conduct; here he praises the exemplary Brahmanas whose dignified speech in assemblies resembles the pleasing, deep resonance of swans and rain-clouds.