Anushasana Parva Adhyaya 8 Shloka 23 - Mahabharata | Gujarati | Vedapath

Vyasa

←Previous VerseNext Verse→

Shloka 23

Brāhmaṇa-vandana: Criteria for Veneration, Disciplined Speech, and Protective Kingship (अनुशासनपर्व, अध्याय ८)

Devanagari script

(ब्राह्मणानुज्ञया ग्राह्मूं राज्यं च सपुरोहितै: । तद्रक्षणेन स्वर्गोडस्य तत्कोपान्नरको$क्षय: ।।

Transliteration

brāhmaṇānujñayā grāhyaṁ rājyaṁ ca sapurohitaiḥ | tad-rakṣaṇena svargo 'sya tat-kopān narako 'kṣayaḥ || putravat ca tato rakṣyā upāsyā guruvat te | agnivat copacaryā vai brāhmaṇāḥ kurusattama ||

Translation

ભીષ્મે કહ્યું—રાજાઓએ પોતાના પુરોહિતો સહિત બ્રાહ્મણોની આજ્ઞાથી જ રાજ્ય સ્વીકારવું અને ધારણ કરવું જોઈએ. બ્રાહ્મણોની રક્ષા કરવાથી રાજાને સ્વર્ગ મળે છે; પરંતુ તેમને ક્રોધિત કરવાથી તે અનંતકાળ માટે નરકમાં પડે છે. તેથી, હે કુરુશ્રેષ્ઠ, બ્રાહ્મણોને પુત્ર સમાન રક્ષો, ગુરુ સમાન ઉપાસો, અને પવિત્ર અગ્નિ સમાન તેમની સેવા-પૂજા કરો.

Word by Word

ब्राह्मणानुज्ञयाby the permission of the Brahmins

ग्राह्यम्to be accepted/should be taken

राज्यम्kingdom, sovereignty

चand

सपुरोहितैःtogether with (their) priests

तत्that (i.e., that kingdom/duty)

रक्षणेनby protecting (it/them)

स्वर्गःheaven

उदस्यhaving obtained/attained (reading uncertain)

तत्that (Brahmin)

कोपात्from (his) anger

नरकःhell

अक्षयःimperishable, endless

पुत्रवत्like a son

चand

ततःtherefore/then

रक्ष्याःare to be protected/should be protected

उपास्याःare to be revered/served

गुरुवत्like a teacher

चand

तेthey (those Brahmins)

अग्निवत्like fire

उपचर्याःare to be attended upon/worshipped

वैindeed

ब्राह्मणाःBrahmins

कुरुसत्तमO best of the Kurus

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhīṣma

Kuru (dynasty)

kings (rājānaḥ)

Brāhmaṇas

purohitas (royal priests)

svarga (heaven)

naraka (hell)

agni (sacred fire)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes