Shloka 20
Adhyāya 57: Tapas–Dāna Phala
On the Fruits of Austerity and Giving
मणिमय खम्भोंसे युक्त सुवर्णमय विमानके भीतर बहुमूल्य दिव्य पर्यकपर वे भृगुनन्दन च्यवन लेटे हुए थे ।।
maṇimaya-khambhaiḥ yukta-suvarṇamaya-vimāna-bhitara bahu-mūlya-divya-paryaṅke te bhṛgu-nandanaḥ cyavanaḥ leṭe huve the. tam abhyayāt praharṣeṇa narendraḥ saha bhāryayā. antarhitaḥ tataḥ bhūyaḥ cyavanaḥ śayanaṃ ca tat.
મણિ-સ્તંભોથી યુક્ત તે સુવર્ણ વિમાનની અંદર, બહુ મૂલ્યવાન દિવ્ય પર્યંક પર ભૃગુનંદન ચ્યવન શયન કરતા હતા. તેમને જોઈને નરેન્દ્ર કુશિક પત્ની સહિત હર્ષથી આગળ વધ્યા; પરંતુ એ જ ક્ષણે મહર્ષિ ચ્યવન અને તે શય્યા—બન્ને અંતર્ધાન થઈ ગયા.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The passage highlights the sovereignty of spiritual attainment: a sage endowed with yogic power is not bound by royal attention or worldly enthusiasm. For rulers, it is a lesson in humility and restraint—approach the holy with reverence, without presumption, recognizing that the divine operates beyond ordinary control.
Cyavana is seen reclining inside a magnificent golden vimāna on a divine couch. King Kuśika and his queen, delighted, move toward him; immediately Cyavana becomes invisible again, and the couch also vanishes, emphasizing the miraculous, ungraspable nature of the sage’s presence.