Shloka 35
Dāyavibhāga (Inheritance Apportionment) and Household Precedence — Dialogue of Yudhiṣṭhira and Bhīṣma
तस्मादा ग्रहणात् पाणेर्याचयन्ति परस्परम् । कन्यावर: पुरा दत्तो मरुद्धिरिति न: श्रुतम्
tasmād āgrahaṇāt pāṇer yācayanti parasparam | kanyāvaraḥ purā datto marudbhir iti naḥ śrutam ||
ભીષ્મે કહ્યું—અતએવ પાણિગ્રહણ સંસ્કાર પૂર્ણ થાય તે પહેલાં સુધી વર અને કન્યા પરસ્પર એકબીજાને ઈચ્છી શકે, એકબીજાને વિનંતી કરી શકે. અમે સાંભળ્યું છે કે પ્રાચીનકાળમાં મરુદગણોએ કન્યા અને વરના આ ‘પરસ્પર પસંદગી’ને અધિકારરૂપે માન્યતા આપી હતી. તેથી પાણિગ્રહણ થાય ત્યાં સુધી પરસ્પર વિનંતી માન્ય છે.
भीष्य उवाच
Educational Q&A
Until the pāṇigrahaṇa rite is performed, the prospective bride and groom are not yet ritually bound; therefore, mutual seeking/asking is allowed. The passage grounds this permissibility in traditional authority attributed to the Maruts.
Bhīṣma is explaining norms of marriage-dharma: he clarifies when a match becomes binding and cites an old tradition—said to be granted by the Maruts—to justify that prior to the hand-taking ceremony, the parties may still request or choose one another.