Shloka 14
Vyāsa’s Arrival at Janamejaya’s Sarpasatra; Commissioning of Vaiśaṃpāyana’s Recital (व्यासागमनम्)
एतच्छुत्वा तु वचनं वासुकि: पन्नगोत्तम: । प्रादान्माममरप्रख्य तव पित्रे महात्मने
etac chrutvā tu vacanaṃ vāsukiḥ pannagottamaḥ | prādān mām amaraprakhya tava pitre mahātmane ||
આસ્તીક બોલ્યો—“બ્રહ્માના આ વચન સાંભળીને, હે દેવતુલ્ય તેજસ્વી! નાગશ્રેષ્ઠ વાસુકિએ મને તમારા મહાત્મા પિતાની સેવામાં અર્પણ કરી દીધી. આ સંકટ આવતાં ઘણાં પહેલાં જ આ જ હેતુથી મારું વિવાહ નક્કી કરવામાં આવ્યું હતું; ત્યારબાદ મહર્ષિઓની કૃપાથી મારા ગર્ભથી તમારો જન્મ થયો. હવે જનમેજયના સર્પયજ્ઞનો એ પૂર્વનિર્ધારિત સમય આવી પહોંચ્યો છે, જ્યાં સર્પો અવિરત અગ્નિમાં દહાઈ રહ્યા છે. તેથી ભયથી તમે તેમનો ઉદ્ધાર કરો; મારા ભાઈને પણ એ ભયંકર જ્વાળાથી બચાવો. જે હેતુથી મને તમારા જ્ઞાની પિતાની સેવામાં આપવામાં આવી હતી, તે વ્યર્થ ન થવો જોઈએ. કહો, પુત્ર—આ આપત્તિમાંથી સર્પોને બચાવવા તમે શું યોગ્ય માનો છો?”
आस्तीक उवाच
Educational Q&A
Purposeful action aligned with dharma: one’s birth, relationships, and abilities can carry an ethical responsibility—here, the duty to protect beings from unjust destruction and to ensure that a divinely intended purpose is fulfilled rather than wasted.
Āstīka’s mother explains that Vāsuki entrusted her to the sage Jaratkāru so that a son (Āstīka) would be born to avert the impending catastrophe of Janamejaya’s serpent-sacrifice. Now that the sacrifice is underway and serpents are burning, she urges Āstīka to act immediately and save the nāgas, including her brother.