Shloka 127
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
माणिक्यसूत्रमणिभासुरकंबुकण्ठि भालस्थचन्द्रशकलोज्जवलितालकाढ्ये / मन्दस्मितस्फुरणशालिनि मञ्जुनासे नेत्रश्रिया विजितनीलसरोजपत्रे
Transliteration
māṇikyasūtramaṇibhāsurakaṃbukaṇṭhi bhālasthacandraśakalojjavalitālakāḍhye / mandasmitasphuraṇaśālini mañjunāse netraśriyā vijitanīlasarojapatre
Translation
માણિક્યમણિના સૂત્રથી દીપ્ત શંખસમાન કંઠવાળી, લલાટે ચંદ્રકલા વડે ઉજ્જ્વલ અને ઘન અલકોથી સમૃદ્ધ। મંદ સ્મિતની ઝલકથી શોભિત, મનોહર નાસિકાવાળી, અને નેત્રશ્રીથી નીલ કમળપત્રને પણ જીતનારી દેવી।
Word by Word
māṇikya-sūtra-maṇi-bhāsura-kaṃbu-kaṇṭhiO conch-necked one, radiant with ruby-thread jewels
māṇikya-sūtra-maṇi-bhāsura-kaṃbu-kaṇṭhi:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootmāṇikya + sūtra + maṇi + bhāsura (प्रातिपदिक) + kaṃbu + kaṇṭhinī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः—“यस्याः कण्ठः (ग्रीवा) कंबुवत्, तथा माणिक्य-सूत्र-मणिभिः भासुरः (दीप्तः)”
bhāla-stha-candra-śakala-ujjvalita-alaka-āḍhyeO one with abundant locks illumined by the moon-fragment on the forehead
bhāla-stha-candra-śakala-ujjvalita-alaka-āḍhye:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootbhāla + stha (प्रातिपदिक) + candra + śakala + ujjvalita (कृदन्त) + alaka + āḍhya (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः—“यस्याः अलकाः (केशकुन्चिताः) भालस्थ-चन्द्र-शकल-उज्ज्वलिताः (ललाटस्थचन्द्रकलया प्रकाशिता) तथा आढ्याः (समृद्धाः/घनाः)”
manda-smita-sphuraṇa-śāliniO one graced with the quiver of a gentle smile
manda-smita-sphuraṇa-śālini:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootmanda + smita + sphuraṇa + śālinī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः—“यस्याः मन्दस्मितस्य स्फुरणं (हल्के हास्य का स्पन्दन) अस्ति, तेन शालिनी”
mañju-nāseO one with a lovely nose
mañju-nāse:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootmañju + nāsā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः—“यस्याः नासा मञ्जु (सुन्दरी/मधुरा)”
netra-śriyāby/with the beauty of (her) eyes
netra-śriyā:
Hetu/Karaṇa (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootnetra + śrī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—नेत्रस्य श्रीः; तया
vijita-nīla-saroja-patreO one whose eyes surpass blue-lotus petals
vijita-nīla-saroja-patre:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootvijita (कृदन्त) + nīla + saroja + patra (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः—“यस्याः (नेत्रे) नील-सरोज-पत्रं (नीलोत्पलदलम्) विजितम् (अतिक्रान्तम्)”