Shloka 83
Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”
Devanagari script
चत्वारि मन्दिराण्युच्चैः कल्पितान्यादिशिल्पिना / एकैकस्य तु गे७स्य विस्तारः पञ्चयोजनः
Transliteration
catvāri mandirāṇyuccaiḥ kalpitānyādiśilpinā / ekaikasya tu ge7sya vistāraḥ pañcayojanaḥ
Translation
આદિ-શિલ્પીએ ચાર ઊંચાં મંદિરો રચ્યાં છે. દરેક ગૃહનો વિસ્તાર પાંચ યોજન છે.
Word by Word
चत्वारिfour
चत्वारि:
विशेषण (Numeral qualifier)
TypeAdjective
Rootचतुर् (संख्या-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संख्याविशेषणम् — ‘मन्दिराणि’ इति विशेष्यस्य विशेषणम्
मन्दिराणिmansions/temples
मन्दिराणि:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमन्दिर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
उच्चैःhighly/aloft
उच्चैः:
प्रकार (Manner adverbial)
TypeIndeclinable
Rootउच्चैः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb; manner/degree)
कल्पितानिconstructed/arranged
कल्पितानि:
विशेषण (Adjectival qualifier)
TypeAdjective
Rootकॢप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (Past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘मन्दिराणि’ इति विशेष्यस्य विशेषणम्
आदि-शिल्पिनाby the prime architect
आदि-शिल्पिना:
करण (Agent-instrumental/कर्तृकरण)
TypeNoun
Rootआदि (प्रातिपदिक) + शिल्पिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; कर्मधारयः (आदिः शिल्पी)
एक-एकस्यof each (one)
एक-एकस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeAdjective
Rootएक (संख्या-प्रातिपदिक) + एक (संख्या-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन; पुनरुक्त-समास/द्वन्द्ववत् प्रयोगः (each and every) — ‘गृहस्य’ इति विशेष्यस्य विशेषणम्
तुand/but
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
गृहस्यof the house
गृहस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
विस्तारःextent/breadth
विस्तारः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविस्तार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पञ्च-योजनःfive-yojana (in measure)
पञ्च-योजनः:
विशेषण (Measure qualifier)
TypeAdjective
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक) + योजन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; द्विगु-समासः (पञ्च योजने) — ‘विस्तारः’ इति विशेष्यस्य विशेषणम्