Shloka 77
भण्डासुरवधोत्तरकृत्य-देवस्तुति
Aftermath of Bhaṇḍāsura’s Slaying and the Gods’ Hymn to Lalitā
Devanagari script
न पुष्पशयनेनेन्दुखण्डनिर्गलितामृते / न हिमानीपयसि वा निवृत्तस्तद्वपुर्ज्वरः
Transliteration
na puṣpaśayanenendukhaṇḍanirgalitāmṛte / na himānīpayasi vā nivṛttastadvapurjvaraḥ
Translation
ન તો પુષ્પશય્યાથી, ન ચંદ્રખંડમાંથી ઝરેલા અમૃતથી, ન હિમશીતળ દૂધથી—તેના દેહનો જ્વર શમ્યો નહિ।
Word by Word
नnot
न:
निषेध
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध (particle of negation)
पुष्पशयनेनby/with a bed of flowers
पुष्पशयनेन:
करण (Karaṇa/करण)
TypeNoun
Rootपुष्प + शयन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण (instrumental)
इन्दुखण्ड-निर्गलित-अमृतेin nectar that has dripped from a piece of the moon
इन्दुखण्ड-निर्गलित-अमृते:
अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
TypeNoun
Rootइन्दु + खण्ड + निर्गलित + अमृत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण (locative)
नnor/not
न:
निषेध
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध (particle of negation)
हिमानी-पयसिin icy milk / milk of snow (very cold milk)
हिमानी-पयसि:
अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहिमानी + पयस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण (locative)
वाor
वा:
समुच्चय/विकल्प
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्प (disjunctive particle)
निवृत्तःceased/was relieved
निवृत्तः:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeVerb
Rootनि-वृत् (धातु)
Formक्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; “ceased/turned back”
तत्-वपुः-ज्वरःthe fever of that body (his bodily fever)
तत्-वपुः-ज्वरः:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम) + वपुस् + ज्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासे षष्ठी-तत्पुरुषः (of-that-body fever)