Previous Verse
Next Verse

Shloka 95

भण्डपुत्रशोकः (Bhaṇḍa’s Lament for His Sons) — Lalitopākhyāna Episode

उरोभिर्मर्दयन्तश्च शैलवप्रसमप्रभैः / पिंषन्तश्च पदाघातैः पीनैर्घ्नन्तस्तथोदरैः

urobhirmardayantaśca śailavaprasamaprabhaiḥ / piṃṣantaśca padāghātaiḥ pīnairghnantastathodaraiḥ

તેઓ પર્વતની દીવાલ સમા પ્રબળ ઉરોથી મર્દન કરતા; ભારે પગઘાતોથી પીસી નાખતા; અને સ્થૂલ ઉદરોથી પણ ઘા મારતા.

urobhiḥwith (their) chests
urobhiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rooturas (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural
mardayantaḥcrushing, pressing down
mardayantaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootmṛd (धातु)
FormCausative present active participle (ṇic + शतृ), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Plural; 'crushing'
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
śaila-vapra-sama-prabhaiḥwith (chests) like mountain-ramparts
śaila-vapra-sama-prabhaiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśaila + vapra + sama + prabha (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural; agrees with 'urobhiḥ'; tatpuruṣa: śaila-vapra-sadṛśa-prabhā (having the appearance/solidity like a mountain-rampart)
piṃṣantaḥgrinding, pounding
piṃṣantaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootpiṣ (धातु)
FormVartamāna-kṛdanta (present active participle/शतृ), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Plural
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
padāghātaiḥwith foot-strikes
padāghātaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootpada + āghāta (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental (3rd/तृतीyaa), Plural; tatpuruṣa: padena āghātāḥ (blows with the foot)
pīnaiḥswollen, massive
pīnaiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpīna (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural; agreeing with 'udaraḥ/udaraiḥ' (or implied instruments)
ghnantaḥstriking, killing
ghnantaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Roothan (धातु)
FormVartamāna-kṛdanta (present active participle/शतृ), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Plural
tathālikewise, also
tathā:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
FormAdverb (प्रकारवाचक अव्यय)
udaraiḥwith (their) bellies
udaraiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootudara (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural