Shloka 19
चतुर्युगाख्यान (Caturyuga-Ākhyāna) — Yuga-wise Origins and Measurements of Beings
Devanagari script
मनोज्ञैस्तत्र भावैस्ते सुखिनो ह्युपपेदिरे / अतः शिष्टान्प्रवक्ष्यामि सतः साधूंस्तथैव च
Transliteration
manojñaistatra bhāvaiste sukhino hyupapedire / ataḥ śiṣṭānpravakṣyāmi sataḥ sādhūṃstathaiva ca
Translation
ત્યાં મનોહર ભાવોથી તેઓ સુખી થઈ પ્રાપ્ત થયા; તેથી હવે હું શિષ્ટો, સત્પુરુષો અને સાધુઓનું વર્ણન કરું છું।
Word by Word
मनोज्ञैःpleasing; delightful
मनोज्ञैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeAdjective
Rootमनोज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; Instrumental plural; विशेषण to भावैः
तत्रthere
तत्र:
देशाधिकरण
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb: there)
भावैःby states/conditions
भावैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootभाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; Instrumental plural
तेthey
ते:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; Nominative plural
सुखिनःhappy
सुखिनः:
विशेषण/विधेय (predicate)
TypeAdjective
Rootसुखिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; Nominative plural; predicate adjective
हिindeed
हि:
निपात
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle: indeed)
उपपेदिरेattained; obtained
उपपेदिरे:
क्रिया (verb)
TypeVerb
Rootउप-√पद् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), आत्मनेपद; प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
अतःtherefore
अतः:
हेतु (cause/therefore marker)
TypeIndeclinable
Rootअतः (अव्यय)
Formहेतुवाचक-अव्यय (therefore/from this)
शिष्टान्the learned/disciplinarians; the cultured
शिष्टान्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootशिष्ट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; Accusative plural
प्रवक्ष्यामिI shall explain
प्रवक्ष्यामि:
क्रिया (verb)
TypeVerb
Rootप्र-√वच् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद; उत्तमपुरुष (1st), एकवचन
सतःgood; virtuous
सतः:
कर्म (as qualifier)
TypeAdjective
Rootसत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; Accusative plural; विशेषण to साधून्
साधून्the righteous
साधून्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootसाधु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; Accusative plural
तथाthus
तथा:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (thus/so)
एवindeed
एव:
अवधारण
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphasis)
चand
च:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)