Shloka 39
ध्रुवचर्याकीर्तनं / Dhruva-caryā-kīrtana
Account of Dhruva’s Course and Related Cosmological Ordering
Devanagari script
सविता दशभिर्याति यात्येकादशभिर्भगः / सप्तभिस्तपते सित्रस्त्वष्टा चैवाष्टभिस्तपेत्
Transliteration
savitā daśabhiryāti yātyekādaśabhirbhagaḥ / saptabhistapate sitrastvaṣṭā caivāṣṭabhistapet
Translation
સવિતા દસ (હજાર) રશ્મિઓથી ગતિ કરે છે, અને ભગ અગિયારથી. સિત્ર સાત રશ્મિઓથી તપે છે, અને ત્વષ્ટા પણ આઠ (હજાર) રશ્મિઓથી તપે છે.
Word by Word
सविताSavitṛ (Sun as impeller)
सविता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
दशभिःwith ten
दशभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootदश (प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
यातिgoes
याति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
यातिgoes
याति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
एकादशभिःwith eleven
एकादशभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootएकादश (प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास (एक + दश), संख्यावाचक, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
भगःBhaga (deity)
भगः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सप्तभिःwith seven
सप्तभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootसप्त (प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
तपतेshines/heats
तपते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootतप् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
सित्रःSitra (name/epithet; reading uncertain)
सित्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
त्वष्टाTvaṣṭṛ (deity)
त्वष्टा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootत्वष्टृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक निपात (conjunction)
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक निपात (emphatic particle)
अष्टभिःwith eight
अष्टभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootअष्ट (प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
तपेत्should shine/heat
तपेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootतप् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद