Brahmanda Purana — Prakriya Pada, Shloka 23
प्लक्षद्वीपवर्णनम्
Description of Plakṣa-dvīpa
Devanagari script
सर्वे त्वरोगाः सुबलाः प्रजाश्चामयव र्जिताः / अवसर्पिणी न तेष्वस्ति तथैवोत्सर्पिणी न च
Transliteration
sarve tvarogāḥ subalāḥ prajāścāmayava rjitāḥ / avasarpiṇī na teṣvasti tathaivotsarpiṇī na ca
Translation
ત્યાં બધા ત્વરોગરહિત, સબળ અને વ્યાધિમુક્ત છે. ત્યાં અવસર્પિણી (અવનતિ) નથી અને ઉત્સર્પિણી (ઉન્નતિ) પણ નથી.
Word by Word
सर्वेall
सर्वे:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन; विशेषण (qualifying प्रजाः)
त्वरोगाःfree from disease
त्वरोगाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootत्वरोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन; विशेषण; समासः: त्वरया रोगाः/त्वरोगाः (disease-free/without ailments)
सुबलाḥvery strong
सुबलाḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसु-बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन; विशेषण (qualifying प्रजाः)
प्रजाःpeople; subjects
प्रजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
आमयवर्जिताःfree from sickness
आमयवर्जिताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootआमय-वर्जित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √वृज्/वर्ज्)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन; विशेषण (qualifying प्रजाः); समासः: आमयात् वर्जिताः (devoid of illness)
अवसर्पिणीthe descending (time-cycle)
अवसर्पिणी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअवसर्पिणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), एकवचन; (जैन-परिभाषा: अवसर्पिणी-कालचक्र)
नnot
न:
Pratishedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
तेषुamong them
तेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative, 7th), बहुवचन
अस्तिexists/is
अस्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular)
तथाthus; likewise
तथा:
Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकार-अव्यय (adverb: 'thus/so')
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphasis)
उत्सर्पिणीthe ascending (time-cycle)
उत्सर्पिणी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootउत्सर्पिणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), एकवचन; (जैन-परिभाषा: उत्सर्पिणी-कालचक्र)
नnot
न:
Pratishedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)