Brahmanda Purana — Prakriya Pada, Shloka 10
Priyavrata-vaṃśa and Saptadvīpa Vibhāga (प्रियव्रतवंशः सप्तद्वीपविभागश्च)
Devanagari script
प्रियव्रतो ऽभ्यषिञ्चत्तान्सप्तसप्तसु पार्थिवान् / द्वीपेषु तेषु धर्मेण द्वीपान्ताश्च निबोधत
Transliteration
priyavrato 'bhyaṣiñcattānsaptasaptasu pārthivān / dvīpeṣu teṣu dharmeṇa dvīpāntāśca nibodhata
Translation
પ્રિયવ્રતે તે સાત દ્વીપોમાં સાત-સાત ભૂપતિઓને ધર્મપૂર્વક અભિષેક કર્યો; અને તે દ્વીપોની સીમાઓ પણ જાણો।
Word by Word
प्रियव्रतःPriyavrata
प्रियव्रतः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootप्रियव्रत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
अभ्यषिञ्चत्anointed
अभ्यषिञ्चत्:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअभि-√सिच् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; सकर्मक
तान्those
तान्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन
सप्तseven
सप्त:
विशेषण (Viśeṣaṇa/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसप्त (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्या; (सप्तसु इत्यत्र) सप्तमी-बहुवचनार्थे प्रयुक्तम्
सप्तसुin (the) seven
सप्तसु:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootसप्त (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), बहुवचन; संख्या-शब्दः
पार्थिवान्kings
पार्थिवान्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन
द्वीपेषुin the islands/continents
द्वीपेषु:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootद्वीप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), बहुवचन
तेषुin those
तेषु:
विशेषण (Viśeṣaṇa/Qualifier)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), बहुवचन
धर्मेणby righteousness / according to dharma
धर्मेण:
करण (Karaṇa/Instrument; manner)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
द्वीपान्तान्the boundaries/limits of the islands
द्वीपान्तान्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootद्वीप + अन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (द्वीपस्य अन्ताः)
चand
च:
सम्बन्ध (Sambandha/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
निबोधतunderstand/learn
निबोधत:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootनि-√बुध् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), बहुवचन; परस्मैपद