Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 32
पितृसर्ग-श्राद्धप्रश्नाः
Pitri-Origins and Shraddha Queries
Devanagari script
श्राद्धे येभ्यः प्रदास्यन्ति त्रीन्पिण्डान्नामगोत्रतः / सर्वत्र वर्तमानास्ते पितरः प्रपितामहाः
Transliteration
śrāddhe yebhyaḥ pradāsyanti trīnpiṇḍānnāmagotrataḥ / sarvatra vartamānāste pitaraḥ prapitāmahāḥ
Translation
શ્રાદ્ધમાં જેમને નામ-ગોત્ર અનુસાર ત્રણ પિંડ અર્પણ થાય છે, તે પિતૃઓ અને પ્રપિતામહો સર્વત્ર વર્તમાન રહે છે।
Word by Word
श्राद्धेin the śrāddha rite
श्राद्धे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; locative of occasion
येभ्यःto whom
येभ्यः:
सम्प्रदान (Sampradāna/Dative)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (generic), चतुर्थी (4th/चतुर्थी), बहुवचन; relative pronoun
प्रदास्यन्तिwill offer/give
प्रदास्यन्ति:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootप्र-दा (धातु)
Formलृट् (Future/लृट्), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपद
त्रीन्three
त्रीन्:
कर्म (Karma/Object)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; numeral adjective qualifying piṇḍān
पिण्डान्rice-balls (piṇḍas)
पिण्डान्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootपिण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन
नामगोत्रतःaccording to name and lineage
नामगोत्रतः:
हेतु/प्रकार (Hetu/Prakāra—manner)
TypeIndeclinable
Rootनाम + गोत्र (प्रातिपदिके)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb) ‘-तः’; “by/according to name and lineage”
सर्वत्रeverywhere
सर्वत्र:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative—place)
TypeIndeclinable
Rootसर्वत्र (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; स्थानवाचक क्रियाविशेषण
वर्तमानाःbeing present/abiding
वर्तमानाः:
कर्तृसम्बन्धी विशेषण (Adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootवर्त् (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ/Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; qualifying ‘te pitaraḥ’
तेthey
ते:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; demonstrative pronoun
पितरःthe fathers/manes
पितरः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
प्रपितामहाःthe great-grandfathers
प्रपितामहाः:
कर्ता (Kartā/Subject—apposition)
TypeNoun
Rootप्र + पितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; ‘pra-’ as preverb/prefix indicating one generation further