Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 65
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
उह्यमानः समुद्रस्तु सप्ताहं श्रोतसा तदा / तं सस्त्रीको बलिर्नाम राजा धर्मार्थतत्त्ववित्
Transliteration
uhyamānaḥ samudrastu saptāhaṃ śrotasā tadā / taṃ sastrīko balirnāma rājā dharmārthatattvavit
Translation
ત્યારે તે સમુદ્રના પ્રવાહમાં સાત દિવસ સુધી વહેતો રહ્યો. તેને પત્ની સહિત ‘બલિ’ નામના રાજાએ—ધર્મ અને અર્થના તત્ત્વને જાણનાર—મળી લીધો.
Word by Word
उह्यमानःbeing carried (along)
उह्यमानः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootवह्/ऊह् (धातु; passive formation)
Formवर्तमान-कर्मणि कृदन्त (शानच्), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे (being carried along)
समुद्रःthe sea
समुद्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तुbut, indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/पक्षान्तरे-अव्यय (particle: but/indeed)
सप्ताहम्for a week
सप्ताहम्:
Kāla (काल)
TypeNoun
Rootसप्ताह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन; कालावधि (duration of time)
श्रोतसाby the current/stream
श्रोतसा:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootश्रोतस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन
तदाthen
तदा:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन
स-स्त्रीकःtogether with (his) wife
स-स्त्रीकः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootस (अव्यय/उपसर्गार्थ) + स्त्रीक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अव्ययीभावः—‘स्त्रिया सह’ (accompanied by wife)
बलिःBali
बलिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
नामby name
नाम:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनाम-शब्दः (indeclinable used to indicate name: ‘by name’)
राजाking
राजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
धर्म-अर्थ-तत्त्व-वित्knower of the principles of dharma and artha
धर्म-अर्थ-तत्त्व-वित्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootधर्म (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक) + तत्त्व (प्रातिपदिक) + विद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः—‘धर्मस्य अर्थस्य तत्त्वस्य च वित्’ (knower of the truth of dharma and artha)