Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 11
अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin
Devanagari script
उत्पन्नः कलशात्पूर्वं सर्वतश्च श्रिया वृतः / सद्यःसंसिद्धकार्यं तं दृष्ट्वा विष्णुखस्थितः
Transliteration
utpannaḥ kalaśātpūrvaṃ sarvataśca śriyā vṛtaḥ / sadyaḥsaṃsiddhakāryaṃ taṃ dṛṣṭvā viṣṇukhasthitaḥ
Translation
તે પ્રથમ કલશમાંથી ઉત્પન્ન થયો અને સર્વ તરફથી શ્રીથી આવૃત હતો. તેનું કાર્ય તત્કાળ સિદ્ધ થયેલું જોઈ વિષ્ણુ આકાશમાં સ્થિત રહ્યા.
Word by Word
उत्पन्नःarisen, produced
उत्पन्नः:
कर्ता (कर्ता/Subject predicate)
TypeVerb
Rootउत् + पद् (धातु)
Formकृदन्त: भूतकृदन्त/क्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कलशात्from a pot
कलशात्:
अपादान (अपादान/Ablative source)
TypeNoun
Rootकलश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; Ablative singular
पूर्वम्first
पूर्वम्:
सम्बन्ध (अव्यय/Temporal)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक/अव्ययीभाव)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (adverb: 'first')
सर्वतःfrom all sides
सर्वतः:
सम्बन्ध (अव्यय/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्यय; दिशावाचक क्रियाविशेषण (adverb: 'on all sides')
चand
च:
सम्बन्ध (अव्यय/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
श्रियाwith splendor/fortune
श्रिया:
करण (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; Instrumental singular
वृतःsurrounded, covered
वृतः:
कर्ता (कर्ता/Subject predicate)
TypeVerb
Rootवृ (धातु)
Formकृदन्त: भूतकृदन्त/क्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सद्यःimmediately
सद्यः:
सम्बन्ध (अव्यय/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootसद्यः (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (adverb: 'immediately')
संसिद्धकार्यंwhose task was accomplished
संसिद्धकार्यं:
विशेषण (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसंसिद्ध + कार्य (प्रातिपदिक)
Formसमास: संसिद्धं कार्यं यस्य (कर्मधारय); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; Accusative singular (qualifying तम्)
तम्him
तम्:
कर्म (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; Accusative singular
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
पूर्वकाल (क्रियाविशेषण/पूर्वकाले)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formकृदन्त: क्त्वा (absolutive/gerund); अव्यय
विष्णुःViṣṇu
विष्णुः:
कर्ता (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; Nominative singular
खस्थितःstanding in the sky
खस्थितः:
विशेषण (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootखस्थित (प्रातिपदिक)
Formसमास: ख + स्थित (सप्तमी-तत्पुरुष/locative determinative); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; Nominative singular (qualifying विष्णुः)