Shloka 80
Gāndharva-lakṣaṇa
Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga
Devanagari script
अपध्वंसेति बहुशो वदन्क्रोधसमन्वितः / पितरं सो ऽब्रवीदेकः क्व गच्छामीति वै मुहुः
Transliteration
apadhvaṃseti bahuśo vadankrodhasamanvitaḥ / pitaraṃ so 'bravīdekaḥ kva gacchāmīti vai muhuḥ
Translation
ક્રોધથી ભરાઈ તે વારંવાર ‘અપધ્વંસ’ એમ બોલતો રહ્યો. પછી એકલો થઈ તેણે પિતાને વારંવાર કહ્યું—‘હું ક્યાં જાઉં?’
Word by Word
अपध्वंस(there is) destruction!/perish!
अपध्वंस:
सम्बोधन/उद्गार (Exclamation/utterance)
TypeNoun
Rootअपध्वंस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative) एकवचन (Singular) — इति-पूर्वकं वाक्यांशः; अर्थे 'destruction/perishing' (उद्गार/शापवचन)
इतिthus
इति:
वाक्य-सम्बन्ध (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-सूचक-अव्यय (quotative particle)
बहुशःmany times
बहुशः:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootबहुशस् (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
वदन्speaking/saying
वदन्:
कर्ता (Agent/Subject qualifier)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (Present active participle), पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
क्रोधसमन्वितःfilled with anger
क्रोधसमन्वितः:
विशेषण (Adjective of वदन्/सः)
TypeAdjective
Rootक्रोध + समन्वित (सम्+अन्वि धातु; क्त-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular); क्त-प्रत्ययान्त (PPP)
पितरम्father
पितरम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular)
सःhe
सः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
एकःalone
एकः:
विशेषण (Adjective of सः)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
क्वwhere
क्व:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formप्रश्नवाचक-अव्यय (interrogative adverb)
गच्छामिdo I go
गच्छामि:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
इतिthus
इति:
वाक्य-सम्बन्ध (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-सूचक-अव्यय (quotative particle)
वैindeed
वै:
सम्बन्ध (particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक/खल्वर्थक-अव्यय (emphatic particle)
मुहुःagain and again
मुहुः:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootमुहुस् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time/frequency)