Previous Verse
Next Verse

Shloka 37

सगरचरिते सागराविनाशः

The Quelling of the Ocean-Destruction Episode in the Sagara Narrative

गच्छ शीघ्रं हयश्चायं नीयतां सगरान्तिकम् / अधिक्षिप्तो ऽस्य यज्ञो ऽपि प्रागतः संप्रवर्त्तताम्

gaccha śīghraṃ hayaścāyaṃ nīyatāṃ sagarāntikam / adhikṣipto 'sya yajño 'pi prāgataḥ saṃpravarttatām

ઝડપથી જા; આ અશ્વ સગર પાસે લઈ જા. તેનો યજ્ઞ અટકાવ્યો હતો; હવે તે ફરી શરૂ થઈ પ્રવર્તે.

gacchago
gaccha:
Kriyā (क्रिया/Command)
TypeVerb
Rootgam (गम्, धातु)
FormImperative (लोट्), 2nd person (मध्यमपुरुष), Singular (एकवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)
śīghramquickly
śīghram:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootśīghra (प्रातिपदिक/अव्ययीभाववत्)
FormAdverb (क्रियाविशेषण अव्यय)
hayaḥthe horse
hayaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roothaya (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
ayamthis
ayam:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Demonstrative)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
nīyatāmlet (it) be taken
nīyatām:
Kriyā (क्रिया/Command)
TypeVerb
Rootnī (नी, धातु)
FormImperative (लोट्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन), Ātmanepada (आत्मनेपद); passive-style injunction: 'let it be led'
sagara-antikamto Sagara's presence
sagara-antikam:
Gati/Karma (गति/कर्म; destination)
TypeNoun
Rootsagara (प्रातिपदिक) + antika (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन); षष्ठी-तत्पुरुष: 'near Sagara'
adhikṣiptaḥthrown down / cast away
adhikṣiptaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootadhi-kṣip (क्षिप्, धातु) → adhikṣipta (कृदन्त)
FormPast passive participle (क्त/PPP); Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
asyaof this (one) / his
asya:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुंसक), Genitive (6th/षष्ठी), Singular (एकवचन)
yajñaḥthe sacrifice
yajñaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootyajña (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
apialso
api:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
FormParticle (सम्भावन/समुच्चय/अपि)
prāgataḥhas come forth / has proceeded
prāgataḥ:
Kriyā (क्रिया/Predicate participle)
TypeVerb
Rootpra-ā-gam (गम्, धातु) → prāgata (कृदन्त)
FormPast active participle (क्त); Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
saṃpravarttatāmlet it proceed / be carried on
saṃpravarttatām:
Kriyā (क्रिया/Command)
TypeVerb
Rootsaṃ-pra-vṛt (वृत्/वर्त्, धातु)
FormImperative (लोट्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन), Ātmanepada (आत्मनेपद)