Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 13
Bhārgava-Stuti and Kṛṣṇa’s Vara
Devotional Hymn and Boon to the Bhargava
Devanagari script
कृष्म उवाच सिद्धो ऽसि भार्गवेन्द्र त्वं प्रसादान्मम संप्रतम् / अद्य प्रभृति वत्सास्मिंल्लोके श्रेष्ठतमो भव
Transliteration
kṛṣma uvāca siddho 'si bhārgavendra tvaṃ prasādānmama saṃpratam / adya prabhṛti vatsāsmiṃlloke śreṣṭhatamo bhava
Translation
કૃષ્મ બોલ્યા—હે ભાર્ગવેન્દ્ર! મારા પ્રસાદથી તું અત્યારે સિદ્ધ થયો છે. આજથી, વત્સ, આ લોકમાં તું સર્વશ્રેષ્ઠ થા।
Word by Word
कृष्मKṛṣma (proper name)
कृष्म:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकृष्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया/Verbal action)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
सिद्धःaccomplished, successful
सिद्धः:
Kartṛ-samānādhikaraṇa (कर्तृसमानाधिकरण/Subject complement)
TypeAdjective
Rootसिद्ध (प्रातिपदिक; कृदन्त from √सिध्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; भूतकृदन्त (PPP)
असिyou are
असि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद
भार्गवेन्द्रO chief of the Bhārgavas
भार्गवेन्द्र:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootभार्गव + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (भार्गवानाम् इन्द्रः)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
प्रसादात्from (my) grace
प्रसादात्:
Hetu/Apādāna (हेतु/अपादान/Cause-source)
TypeNoun
Rootप्रसाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन
ममof me, my
मम:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम
संप्रतम्now, at present
संप्रतम्:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootसंप्रतम् (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
अद्यtoday
अद्य:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण
प्रभृतिfrom (this time) onward
प्रभृति:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्रभृति (अव्यय)
Formअव्यय; आरम्भवाचक (from... onwards)
वत्सO child, dear one
वत्स:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवत्स (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; सर्वनाम; विशेषण (qualifying ‘loke’)
लोकेin the world
लोके:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
श्रेष्ठतमःthe very best
श्रेष्ठतमः:
Kartṛ-samānādhikaraṇa (कर्तृसमानाधिकरण)
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठतम (प्रातिपदिक; superlative)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; अतिशय (superlative degree)
भवbecome / be
भव:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद