Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 10
Śivaloka–Brahmaloka Varnana
Description of Śivaloka and the Upper Worlds
Devanagari script
रक्तसोपानयुक्तैश्च रत्नस्तंभकपाटकैः / नानाचित्रविचित्रैश्च शोभितैः सुमनोहरैः
Transliteration
raktasopānayuktaiśca ratnastaṃbhakapāṭakaiḥ / nānācitravicitraiśca śobhitaiḥ sumanoharaiḥ
Translation
રક્તવર્ણ સોપાનો સાથે યુક્ત, રત્નમય સ્તંભો અને કિવાડોથી સજ્જ, નાનાવિધ ચિત્રવૈવિધ્યથી શોભિત—અતિ મનોહર હતું.
Word by Word
रक्तred
रक्त:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootरक्त (प्रातिपदिक; √रञ्ज्-क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; adjective-stem used in compound (red)
सोपानstair/step
सोपान:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootसोपान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; used as prior member in compound
युक्तैःwith/possessed of
युक्तैः:
Hetu/Karaṇa (करण/हेतु)
TypeAdjective
Rootयुक्त (प्रातिपदिक; √युज्-क्त)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; instrumental plural ‘endowed/connected with’
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
रत्नjewel
रत्न:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootरत्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; used in compound
स्तम्भpillar
स्तम्भ:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootस्तम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; used in compound
कपाटकैःwith door-panels (having jewel-pillars)
कपाटकैः:
Hetu/Karaṇa (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootकपाटक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; ‘ratna-stambha-kapāṭaka’ = jewel(-like) pillar-door-panels; instrumental plural
नानाvarious
नाना:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनाना (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय, विशेषणार्थे (indeclinable ‘various’) used in compound
चित्रvariegated/pictured
चित्र:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeAdjective
Rootचित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; used in compound
विचित्रैःwith many wondrous designs
विचित्रैः:
Hetu/Karaṇa (करण/हेतु)
TypeAdjective
Rootविचित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; ‘nānā-citra-vicitra’ = wonderfully varied with many pictures; instrumental plural
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
शोभितैःadorned
शोभितैः:
Hetu/Karaṇa (करण/हेतु)
TypeAdjective
Rootशोभित (प्रातिपदिक; √शुभ्/शोभ्-क्त)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; instrumental plural ‘adorned/beautified’
सुमनोहरैःwith very delightful (features)
सुमनोहरैः:
Hetu/Karaṇa (करण/हेतु)
TypeAdjective
Rootसु+मनोहर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; ‘very charming’ instrumental plural