Shloka 131
Prajāpati-vaṃśānukīrtana — Genealogical Enumeration of Progenitors
Dharma’s Line and the Sādhyas
Devanagari script
प्राप्नुयाद्विषयांश्चैव पुनश्चोर्द्ध्व तपश्चरेत् / संहरेत पुनः सर्व्वान्सूर्य्यो ज्योतिर्गणानिव
Transliteration
prāpnuyādviṣayāṃścaiva punaścorddhva tapaścaret / saṃhareta punaḥ sarvvānsūryyo jyotirgaṇāniva
Translation
તે વિષયો પણ પ્રાપ્ત કરે અને પછી ફરી ઊર્ધ્વમુખ થઈ તપ કરે. ત્યારબાદ સૂર્ય જેમ પ્રકાશસમૂહોને સંહારે છે તેમ સર્વને ફરી સંહારે.
Word by Word
प्राप्नुयात्should attain / may obtain
प्राप्नुयात्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्राप् (धातु)
Formलोट् (Imperative/विधिलिङ् sense possible), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular)
विषयान्objects (of sense)
विषयान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootविषय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formकाल/पुनरावृत्त्यर्थक अव्यय (adverb: again)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
ऊर्ध्वम्upwards
ऊर्ध्वम्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootऊर्ध्व (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणरूपेण अव्ययीभूत (adverbial accusative: upwards)
तपःausterity
तपः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (singular)
चरेत्should practice
चरेत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (singular)
संहरेतshould withdraw / gather back
संहरेत:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootसं-हृ (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (singular)
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formपुनरावृत्त्यर्थक अव्यय (adverb)
सर्वान्all
सर्वान्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural)
सूर्यःthe Sun
सूर्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (singular)
ज्योतिः-गणान्groups of lights
ज्योतिः-गणान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootज्योतिस् (प्रातिपदिक) + गण (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष समास (षष्ठी-तत्पुरुष: ‘lights’ + ‘groups’), पुंलिङ्ग (masculine) ‘गण’, द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural)
इवlike
इव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमार्थक अव्यय (particle of comparison)