Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 6
Pitṛgaṇa-Vibhāga (Classification of the Pitṛs) and the Śrāddha–Soma Nourishment Cycle
Devanagari script
आप्यायितस्ततः सोमो लोकानाप्याययत्युत / एतेषां मानसी कन्या मेना नाम महागिरेः
Transliteration
āpyāyitastataḥ somo lokānāpyāyayatyuta / eteṣāṃ mānasī kanyā menā nāma mahāgireḥ
Translation
પછી તૃપ્ત થયેલો સોમ પણ લોકોને તૃપ્ત કરે છે. તેમની માનસી કન્યા ‘મેના’ નામે મહાગિરિની પુત્રી છે.
Word by Word
आप्यायितःhaving been nourished
आप्यायितः:
Karta (कर्ता/Subject; ‘having been nourished’)
TypeVerb
Rootअपि-आ-यै (धातु)
Formक्त (past passive participle/कृदन्त), पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन (Singular)
ततःthen/thereupon
ततः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formततः-निपात/क्रियाविशेषण (ablatival adverb: ‘thereupon/from that’)
सोमःSoma
सोमः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन (Singular)
लोकान्worlds
लोकान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन (Plural)
अप्याययतिnourishes
अप्याययति:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootअपि-आ-यै (धातु)
Formलट् (Present/लट्), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद (Parasmaipada)
उतalso
उत:
Samuccaya (समुच्चय/Addition)
TypeIndeclinable
Rootउत (अव्यय)
Formनिपात (particle), समुच्चय/विशेषार्थ (also/and further)
एतेषाम्of these
एतेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन (Plural); सर्वनाम (demonstrative pronoun)
मानसीmind-born
मानसी:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootमानस (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन (Singular); ‘mind-born’ (मानस-सम्बन्धी)
कन्याdaughter/maiden
कन्या:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन (Singular)
मेनाMenā
मेना:
Karta (कर्ता/Apposition)
TypeNoun
Rootमेना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन (Singular)
नामby name
नाम:
Sambandha (सम्बन्ध/Naming relation)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनाम-निपात (particle indicating appellation)
महागिरेःof the great mountain (Himālaya)
महागिरेः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootमहागिरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन (Singular); कर्मधारय-समास (mahā + giri: ‘great mountain’)