Kantakashodhana Adhyaya 6 Sutra 8 - Arthashastra | Gujarati | Vedapath

Kautilya

Sutra 8

Devanagari script

स चेत्ब्रूयात्दायाद्यादवाप्तममुष्माल् लब्धं क्रीतं कारितमाधिप्रच्छन्नमयमस्य देशः कालश्चोपसम्प्राप्तेः अयमस्यार्घः प्रमाणं लक्षणं मूल्यं च इति तस्यागमसमाधौ मुच्येत ॥ कZ_०४.६.०८ ॥

Transliteration

sa cet brūyāt dāyādyād avāptam amuṣmāl labdhaṃ krītaṃ kāritam ādhipracchannam ayam asya deśaḥ kālaś copasamprāpteḥ ayam asyārghaḥ pramāṇaṃ lakṣaṇaṃ mūlyaṃ ca iti tasyāgamasamādhau mucyeta

Translation

જો તે કહે: ‘આ વારસામાં (વગેરે) મળ્યું; અમુક પાસેથી મળ્યું; ખરીદ્યું; બનાવડાવ્યું; અથવા ગીરો તરીકે લીધું’; અને પ્રાપ્તિસ્થાન તથા સમય, તેમજ તેની કિંમત, માપ, ઓળખચિહ્નો અને મૂલ્યાંકન જણાવે—તો મૂળની તપાસ/નિર્ણય થયા પછી તેને મુક્ત કરવો.

Word by Word

सःhe (that person)

चेत्if

ब्रूयात्should say / were to say

दायाद्यात्from an heir

अवाप्तम्obtained

अमुष्मात्from that (person)

लब्धम्received / obtained

क्रीतम्bought / purchased

कारितम्caused to be made/done (commissioned)

आधि-प्रच्छन्नम्concealed/covered by a pledge (mortgaged/encumbered)

अयम्this

अस्यof this / his

देशःplace / locality

कालःtime

चand

उपसम्प्राप्तेःof the acquisition/coming into possession

अयम्this

अस्यof this / his

अर्घःvalue / price

प्रमाणम्proof / evidence (standard)

लक्षणम्mark / identifying feature

मूल्यम्price

चand

इतिthus (quoting)

तस्यof him / his

आगम-समाधौin the establishment/settlement of (lawful) acquisition/title

मुच्येतwould be released / be absolved

Entities Mentioned

possessor/claimant

seller/transferor (implicit)

pledge system (ādhi)

FAQs

What kind of ‘documentation’ does this verse effectively require?

A structured provenance narrative with verifiable fields (who/where/when/how acquired + price/measure/marks), functioning like an early compliance checklist.