Sutra 17
Devanagari script
अपराजिताप्रतिहतजयन्तवैजयन्तकोष्ठान् शिववैश्रवणाश्विश्रीमदिरागृहाणि च पुरमध्ये कारयेत् ॥ कZ_०२.४.१७ ॥
Transliteration
aparājitāpratihatajayantavaijayantakoṣṭhān śivavaiśravaṇāśviśrīmadirāgṛhāṇi ca puramadhye kārayet
Translation
નગરના મધ્યમાં અપરાજિતા, પ્રતિહત, જયંત અને વૈજયંત નામનાં કોષ્ઠ (ભંડારગૃહ) તેમજ શિવ અને વૈશ્રવણનાં ગૃહ/મંદિર, અને અશ્વી, શ્રી તથા મદિરાનાં ગૃહો પણ બનાવડાવાં.
Word by Word
अपराजिताप्रतिहतजयन्तवैजयन्तकोष्ठान्storehouses/treasury-chambers named/characterized as Aparājitā, Pratihata, Jayanta, Vaijayanta
अपराजिताप्रतिहतजयन्तवैजयन्तकोष्ठान्:
TypeNoun
Rootकोष्ठ
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-बहुवचन; (कोष्ठान् = कोष्ठ + आन्) विशेषणसमासपूर्वक ‘कोष्ठ’
शिववैश्रवणाश्विश्रीमदिरागृहाणिhouses/buildings named/characterized as Śiva, Vaiśravaṇa, Aśvi, Śrī, and Madirā
शिववैश्रवणाश्विश्रीमदिरागृहाणि:
TypeNoun
Rootगृह
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-बहुवचन; (गृहाणि = गृह + आनि) विशेषणसमासपूर्वक ‘गृह’
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
पुरमध्येin the middle of the city
पुरमध्ये:
TypeNoun
Rootपुर + मध्य
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-एकवचन; ‘पुरस्य मध्ये’ = नगर के भीतर/मध्य में
कारयेत्should cause (them) to be made/built
कारयेत्:
TypeVerb
Rootकृ (कारयति)
Formलोट्/विधिलिङ् (आज्ञार्थ/विध्यर्थ); परस्मैपद; प्रथमपुरुष; एकवचन; णिच् (causative) — ‘कारयेत्’ = ‘करवाए/निर्मापयेत्’
Entities Mentioned
K
Koṣṭhas (central storehouses)Ś
ŚivaV
Vaiśravaṇa (Kubera)A
AśvīŚ
ŚrīM
Madirāgṛha (liquor establishment)FAQs
Central placement improves protection and rapid distribution in crises, while temples and prosperity-symbol institutions reinforce loyalty and the perception of orderly abundance.