Adhyaya 357
Tिङ्विभक्तिसिद्धरूपम् (Established Forms of Tiṅ-Inflections)
આ અધ્યાયમાં પુરાણીય વિશ્વકોશીય પરિપ્રેક્ષ્યમાં સંક્ષિપ્ત વ્યાકરણ-પ્રકરણ રૂપે તિઙ્-પ્રત્યયો (ક્રિયાના પુરુષ-વચન અંત) અને તેમનો ભાવ, કર્મ તથા કર્તૃ-પ્રયોગમાં ઉપયોગ સમજાવવામાં આવ્યો છે. પૂર્વવર્તી ઉણાદિ વિષયમાં પાઠ-વિચ્છેદનો સંકેત આપી લકારોના અર્થક્ષેત્ર ક્રમશઃ દર્શાવાય છે—લટ્ વર્તમાન, લિઙ્ વિધિ/આશીર્વાદ, લોટ્ આજ્ઞા/આશીષ, લઙ્ દૂર ભૂત, લુઙ્ અને લિટ્ ભૂત (લિટ્ માં પરોક્ષ/અદૃષ્ટ વિશેષ), તથા લુટ્/લૃઙ્ ભવિષ્ય. પરસ્મૈપદ-આત્મનેપદ ભેદ સાથે પુરુષ-પ્રત્યયો સૂચવી ભૂ, એધ્ વગેરે ધાતુઓથી રૂપો બતાવ્યા છે; અન્ય ધાતુસમૂહો અને વિકરણ નોંધો પણ છે. અંતે સન્ (ઇચ્છાર્થ), ણિચ્ (પ્રેરણાર્થ), યઙ્ (આવર્તન) અને યઙ્-લુક્ જેવા વ્યૂત્પન્ન રૂપો ઉદાહરણો તથા ‘રૂપક’ નમૂનાઓ સાથે જોડીને સમજાવ્યા છે।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.
Frequently Asked Questions
The mapping of lakāras to time/meaning (present, past, future, injunction, benediction, conditional) along with tiṅ-ending paradigms across persons and voices, illustrated via bhū/edh and related dhātu examples plus san–ṇic–yaṅ derivations.
By safeguarding linguistic precision for mantra and śāstra, it supports correct ritual speech and disciplined study; this technical clarity is framed as Agneya Vidya—worldly mastery (bhukti) placed in service of dharma and inner purification toward mukti.