Adhyaya 64

Verse 1

इत्य् आदिमहापुत्राणे आग्नेये देवादिप्रतिष्ठापुस्तकप्रतिष्ठाकथनं नाम त्रिषष्टितमोध्यायः अथ चतुःषष्टितमोध्यायः कूपादिप्रतिष्ठाकथनं भगवानुवाच कूपवापीतडागानां प्रतिष्ठां वच्मि तां शृणु जलरूपेण हि हरिः सोमो वरुण उत्तम

આ રીતે આગ્નેય આદિમહાપુરાણમાં ‘દેવાદિ પ્રતિષ્ઠા તથા પુસ્તક-પ્રતિષ્ઠાનું વર્ણન’ નામનો ત્રેસઠમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો. હવે ‘કૂપાદિ જળકાર્યોની પ્રતિષ્ઠાનું વર્ણન’ નામનો ચોસઠમો અધ્યાય આરંભે છે. ભગવાન બોલ્યા—કૂપ, વાપી અને તડાગ વગેરેની પ્રતિષ્ઠાવિધિ હું કહું છું, સાંભળો; કારણ કે જળરૂપે હરિ (વિષ્ણુ), સોમ અને ઉત્તમ વરુણ નિવાસ કરે છે.

Verse 2

अग्नीषोममयं विश्वं विष्णुरापस्तु कारणं हैमं रौप्यं रत्नजं वा वरुणं कारयेन्नरः

આ વિશ્વ અગ્નિ અને સોમમય છે; વિષ্ণુ કારણસ્વરૂપ છે અને આપઃ (જળ) કારણાધાર છે. તેથી મનુષ્યે વરુણની પ્રતિમા સોનાની, ચાંદીની અથવા રત્નોથી બનાવડાવવી જોઈએ.

Verse 3

द्विभुजं हंसपृष्ठस्थं दक्षिणेनाभयप्रदं वामेन नागपाशं तं नदीनागादिसंयुतं

વરુણનું ધ્યાન આ રીતે કરવું—તે દ્વિભુજ, હંસની પીઠ પર આસનસ્થ; જમણા હાથે અભય આપે છે અને ડાબા હાથે નાગપાશ ધારણ કરે છે; તથા નદી-નાગ વગેરે દ્વારા પરિચરિત છે.

Verse 4

यागमण्डपमध्ये स्याद्वेदिका कुण्डमण्डिता तोरणं वारुणं कुम्भं न्यसेच्च करकान्वितं

યાગમંડપના મધ્યમાં કુંડથી શોભિત વેદિકા હોવી જોઈએ. તોરણ સ્થાપી, કરકા સહિત વારુણ-કુંભ સ્થાપવો.

Verse 5

भद्रके चार्धचन्द्रे वा स्वस्तिके द्वारि कुम्भकान् अग्न्याधानं चाप्यकुण्डे कृत्वा पूर्णां प्रदापयेत्

દ્વારે ભદ્રક, અર્ધચંદ્ર અથવા સ્વસ્તિક આકૃતિ પર કુંભો સ્થાપવા. સ્થિર કુંડ ન હોવા છતાં અગ્ન્યાધાન કરીને પછી પૂર્ણા આહુતિ અર્પણ કરવી.

Verse 6

वरुणं स्नानपीठे तु ये ते शतेति संस्पृशेत् घृतेनाभ्यञ्जयेत् पश्चान्मूलमन्त्रेण देशिकः

સ્નાનપીઠ પર ‘યે તે શતમ્…’ મંત્ર ઉચ્ચારી વરુણને સ્પર્શી આવાહન કરવું. પછી દેશિક મૂળમંત્રથી ઘૃતાભ્યંજન કરાવે.

Verse 7

शन्नो देवीति प्रक्षाल्य शुद्धवत्या शिवोदकैः अधिवासयेदष्टकुम्भान् सामुद्रं पूर्वकुम्भके

‘શન્નો દેવી…’ મંત્રથી પ્રક્ષાલન કરીને, શુદ્ધ અને શિવોદકથી આઠ કુંભોનું અધિવાસન કરવું; અને પૂર્વ કુંભમાં સમુદ્રજળ સ્થાપવું.

Verse 8

गाङ्गमग्नौ वर्षतोयं दक्षे रक्षस्तु नैर्झरं नदीतोयं पश्चिमे तु वायव्ये तु नदोदकं

આગ્નેય દિશામાં ગંગાજળ, દક્ષિણમાં વરસાદનું જળ, નૈઋત્યમાં ઝરણાનું જળ, પશ્ચિમમાં નદીજળ, અને વાયવ્યમાં પ્રવાહજળ સ્થાપવું.

Verse 9

औद्भिज्जं चोत्तरे स्थाप्य ऐशान्यां तीर्थसम्भवं अलाभे तु नदीतोयं यासां राजेति मन्त्रयेत्

ઔદભિજ્જ (વનસ્પતિજન્ય) જળ ઉત્તર દિશામાં સ્થાપવું અને ઈશાન (ઉત્તર-પૂર્વ) દિશામાં તીર્થસમ્ભવ જળ રાખવું. તે ન મળે તો નદીનું જળ લઈ ‘યાસાં રાજા…’ મંત્રથી અભિમંત્રિત કરવું.

Verse 10

देवं निर्मार्ज्य निर्मञ्छ्य दुर्मित्रियेति विचक्षणः नेत्रे चोन्मीलयेच्चित्रं तच्चक्षुर्मधुरत्रयैः

દેવપ્રતિમાને પુંછી શુદ્ધ કરીને ‘દુર્મિત્રિયે…’ મંત્રનો જપ કરવો. પછી ચિત્રિત પ્રતિમાનું ‘નેત્રોન્મીલન’ કરવું; તે નેત્રોને ‘મધુરત્રય’ (ત્રણ મધુર દ્રવ્યો) વડે સ્પર્શ/પ્રબોધિત કરવું.

Verse 11

ज्योतिः सम्पूरयेद्धैम्यां गुरवे गामथार्पयेत् समुद्रज्येष्ठेत्यभिषिञ्चयेद्वरुणं पूर्वकुम्भतः

હોમ માટે ઘીથી ધૈમી (સ્રુવા) ભરવી; પછી ગુરુને ગાય અર્પણ કરવી. ‘સમુદ્રજ્યેષ્ઠ…’ મંત્ર ઉચ્ચારી પૂર્વ-કુંભના જળથી વરુણનો અભિષેક કરવો.

Verse 12

समुद्रं गच्छ गाङ्गेयात् सोमो धेन्विति वर्षकात् देवीरापो निर्झराद्भिर् नदाद्भिः पञ्चनद्यतः

હે ગાંગેય જળો, સમુદ્ર તરફ જાઓ. વર્ષામેઘમાંથી તમે સોમ છો અને ધેનુ સમાન સમૃદ્ધિ આપનાર છો. હે દેવી આપઃ, ઝરણાંમાંથી, નદીઓમાંથી અને પંચનદ પ્રદેશમાંથી અહીં આવો.

Verse 13

उद्भिदद्भ्यश्चोद्भिदेन पावमान्याथ तीर्थकैः आपो हि ष्ठा पञ्चगव्याद्धिरण्यवर्णेति स्वर्णजात्

‘ઉદ્ભિદદભ્યઃ’ અને ‘ઉદ્ભિદેન’ મંત્રોથી, પાવમાની શુદ્ધિ-વચનોથી, પછી તીર્થજળથી; ‘આપો હિષ્ઠા’ મંત્રથી, પંચગવ્યથી, તથા ‘ધિરણ્યવર્ણાઃ’ સૂક્તથી—આ રીતે શોધન કરવું, જેથી સુવર્ણ સમી પવિત્ર તેજસ્વિતા પ્રાપ્ત થાય.

Verse 14

आपो अस्मेति वर्षोप्त्यैर् व्याहृत्या कूपसम्भवैः वरुणञ्च तडागोप्त्यैर् वरुणाद्भिस्तु वश्यतः

“આપો અસ્મેતિ” મંત્ર, વર્ષા-આહ્વાનક સૂત્રો તથા વ્યાહૃતિઓના ઉચ્ચાર સાથે, કૂવામાંથી લીધેલા જળ વડે; તેમજ તળાવ-રક્ષા મંત્રો સાથે તળાવના જળ વડે—વરুণને વશમાં લાવવામાં આવે છે, અર્થાત્ વરుణાર્થે સંસ્કૃત વરుణના જળથી જ।

Verse 15

आपो देवीति गिरिजैर् एकाशीविघटैस्ततः स्नापयेद्वरुणस्येति त्वन्नो वरुणा चार्घ्यकं

પછી પર્વતજન્ય (ઝરણા/નદી) જળને એકાશીવીઘટ (સંસ્કૃત કલશ)માં રાખી “આપો દેવીઃ…” જપતા જપતા સ્નાન કરાવવું. ત્યારબાદ વરુણને અર્ઘ્ય અર્પી “વરુણસ્ય…” તથા “ત્વન્નો વરુણ…”નું પાઠ કરવું.

Verse 16

व्याहृत्या मधुपर्कन्तु वृहस्पतेति वस्त्रकं वरुणेति पवित्रन्तु प्रणवेनोत्तरीयकं

વ્યાહૃતિઓ સાથે મધુપર્ક અર્પણ કરવો; “બૃહસ્પતે” મંત્રથી વસ્ત્ર સમર્પિત કરવું; “વરુણે” મંત્રથી પવિત્ર (કુશવલય) આપવું; અને પ્રણવ (ૐ)થી ઉત્તરિય અર્પણ કરવું.

Verse 17

नदीक्षोदमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः आसां रुद्रेति कीर्तयेदिति ङ, ग, चिह्नितपुस्तकपाठः इन्द्रियेति विचक्षण इति ग, घ, चिह्नितपुस्तकपाठः यद्वारण्येन पुष्पादि प्रदद्याद्वरुणाय तु चामरं दर्पणं छत्रं व्यजनं वैजयन्तिकां

“નદીક્ષોદમિતિ”—ખ શાખાનો ચિહ્નિત પાઠ. “આસાં રુદ્રેતિ કીર્તયેત્”—ઙ અને ગ શાખાનો ચિહ્નિત પાઠ. “ઇન્દ્રિયેતિ… વિચક્ષણ”—ગ અને ઘ શાખાનો ચિહ્નિત પાઠ. અથવા વરુણને વનફૂલ વગેરે અર્પણ કરવું; તેમજ ચામર, દર્પણ, છત્ર, વ્યજન અને વૈજયંતિકા પણ સમર્પિત કરવી.

Verse 18

मूलेनोत्तिष्ठेत्युत्थाप्य तां रात्रिमधिवासयेत् वरुणञ्चेति सान्निध्यं यद्वारण्येन पूजयेत्

“મૂલેનોત્તિષ્ઠ” એવા મૂળમંત્રથી (દેવતા/પ્રતિષ્ઠા)ને ઉઠાવી તે રાત્રે અધિવાસમાં રાખવું. પછી “વરુણંચેતિ” દ્વારા સાન્નિધ્ય સ્થાપી, વારુણ વિધિથી (અથવા એ જ ઉપાયથી) પૂજા કરવી.

Verse 19

सजीवीकरणं मूलात् पुनर्गन्धादिना यजेत् मण्डपे पूर्ववत् प्रार्च्य कुण्डेषु समिदादिकं

સજીવીકરણ (પુનઃપ્રાણપ્રતિષ્ઠા) વિધિમાં મૂળથી આરંભ કરીને યજન કરવું; પછી ગંધ વગેરે દ્રવ્યો વડે ફરી પૂજન કરવું. પૂર્વવત્ મંડપમાં પ્રથમ આરાધના કરીને, કુંડોમાં સમિધા વગેરે નિયત આહુતિઓ અર્પણ કરવી.

Verse 20

वेदादिमन्त्रैर् गन्धाद्याश् चतस्रो धेनवो दुहेत् दिक्ष्वथो वै यवचरुं ततः संस्थाप्य होमयेत्

વેદાદિ મંત્રોથી ગંધ વગેરે વડે આરંભ થતી ચાર ‘ધેનુ’ આહુતિઓ દોહી (તૈયાર) કરવી. પછી દિશાઓમાં યવ-ચરુ સ્થાપી, સ્થાપ્યા પછી હવન (હોમ) કરવો.

Verse 21

व्याहृत्या वाथ गायत्र्या मूलेनामन्त्रयेत्तथा सूर्याय प्रजापतये द्यौः स्वाहा चान्तरिक्षकः

પછી વ્યાહૃતિઓથી અથવા ગાયત્રીથી, તેમજ મૂળમંત્રથી પણ અભિમંત્રિત કરવું. સૂર્ય અને પ્રજાપતિ માટે ‘દ્યૌઃ સ્વાહા’ કહેવું, અને અંતરિક્ષ માટે પણ (આહુતિ/જપ) કરવું.

Verse 22

तस्यै पृथिव्यै देहधृत्यै इह स्वधृतये ततः इह रत्यै चेह रमत्या उग्रो भीमश् च रौद्रकः

દેહોને ધારણ કરનારી તે પૃથ્વીદેવીને—અહીં ‘સ્વધૃતિ’ માટે; પછી અહીં ‘રતિ’ માટે અને અહીં ‘રમતા’ (આનંદ) માટે (આહ્વાન) કરવું. તેમજ ઉગ્ર, ભીમ અને રૌદ્ર રૂપનું પણ (આહ્વાન) કરવું.

Verse 23

विष्णुश् च वरुणो धाता रायस्पोषो महेन्द्रकः अग्निर्यमो नैरृतो ऽथ वरुणो वायुरेव च

અને વિષ્ણુ, વરુણ, ધાતા, રાયસ્પોષ અને મહેન્દ્ર; અગ્નિ, યમ, નૈઋત; તથા પછી વરુણ અને વાયુ પણ (આરાધ્ય/આહ્વેય) છે.

Verse 24

कुवेर ईशो ऽनन्तो ऽथ ब्रह्मा राजा जलेश्वरः तस्मै स्वाहेदं विष्णुश् च तद्विप्रासेति होमयेत्

અગ્નિમાં હોમ કરતાં આ રીતે આહુતિ આપવી—“કુબેર, ઈશ, અનંત, પછી બ્રહ્મા, રાજા (ઇન્દ્ર), જલેશ્વર (વરુણ)—તસ્મૈ સ્વાહા; ઇદં સ્વાહા; વિષ્ણવે સ્વાહા; અને ‘બ્રાહ્મણેભ્યઃ’ સ્વાહા”—એ રીતે હોમ કરવો।

Verse 25

सोमो धेन्विति षड् हुत्वा इमं मेति च होमयेत् आपो हि ष्ठेति तिसृभिरिमा रुद्रेति होमयेत्

“સોમો ધેનુ…” થી શરૂ થતા મંત્રથી છ આહુતિ આપી, “ઇમં મે…” મંત્રથી પણ હોમ કરવો। પછી “આપો હિ ષ્ઠા…” થી શરૂ થતી ત્રણ ઋચાઓથી, તેમજ “ઇમા રુદ્ર…” મંત્રથી પણ આહુતિ અર્પણ કરવી।

Verse 26

दशादिक्षु बलिं दद्यात् गन्धपुष्पादिनार्चयेत् प्रतिमां तु समुत्थाप्य मण्डले विन्यसेद् बुधः

દસ દિશાઓમાં બલિ અર્પણ કરી, ચંદન-પુષ્પ વગેરે વડે પૂજન કરવું। પછી પ્રતિમાને ઉઠાવી, વિદ્વાન વ્યક્તિએ તેને મંડળમાં યોગ્ય સ્થાને સ્થાપિત કરવી।

Verse 27

पूजयेद्गन्धपुष्पाद्यैर् हेमपुष्पादिभिः क्रमात् मण्डले इति ख, ङ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः मूले त्वग्नौ च होमयेदिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः वायुः सोमो महेन्द्रक इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः जलाशयांस्तु दिग्भागे वितस्तिद्वयसम्मितान्

ક્રમ પ્રમાણે ગંધ, પુષ્પ વગેરે તથા સુવર્ણ-પુષ્પાદિ અર્પણોથી પૂજા કરવી। મંડળમાં (પાઠાંતર મુજબ) મૂળસ્થાને અગ્નિમાં હોમ પણ કરવો; અને કેટલાક પાઠોમાં વાયુ, સોમ, મહેન્દ્ર વગેરે દેવતાઓનો ઉલ્લેખ મળે છે। દિશાભાગોમાં બે વિતસ્તિ માપનાં જળાશયો પણ સ્થાપવા।

Verse 28

कृत्वाष्टौ स्थण्डिलान् रम्यान् सैकतान् देशिकोत्तमः वरुणस्येति मन्त्रेण साज्यमष्टशतं ततः

ઉત્તમ દેશિકે રેતીથી આઠ રમ્ય સ્થંડિલો તૈયાર કરીને, પછી “વરુણસ્ય…” થી શરૂ થતા મંત્રથી ઘી સહિત આઠસો આહુતિ અર્પણ કરવી।

Verse 29

चरुं यवमयं हुत्वा शान्तितोयं समाचरेत् सेचयेन्मूर्ध्नि देवं तु सजीवकरणं चरेत्

યવથી બનેલો ચરુ અગ્નિમાં હુતિ આપીને પછી શાંતિ-તોયથી વિધિપૂર્વક આચરણ કરવું. તે જળ દેવના મસ્તક પર છાંટી સજીવકરણવિધિ કરવી.

Verse 30

ध्यायेत्तु वरुणं युक्तं गौर्या नदनदीगणैः ॐ वरुणाय नमो ऽभ्यर्च्य ततः सान्निध्यमाचरेत्

ગૌરી તથા નદ-નદીગણોથી યુક્ત એવા વરુણનું ધ્યાન કરવું. “ૐ વરુણાય નમઃ” મંત્રથી અર્ચના કરીને પછી સાન્નિધ્યવિધિ આચરવી.

Verse 31

उत्थाप्य नागपृष्ठाद्यैर् भ्रामयेत्तैः समङ्गलैः आपो हि ष्ठेति च क्षिपेत्त्रिमध्वाक्ते घटे जले

તેને ઊંચું કરીને નાગપૃષ્ઠ આદિ મંગલ દ્રવ્યો વડે પરિભ્રમણ કરાવવું. “આપો હિ ષ્ઠા…” મંત્ર જપતા ત્રિમધુથી મધુર કરેલા ઘટસ્થ જળમાં તેને નાંખવું.

Verse 32

जलाशये मध्यगतं सुगुप्तं विनिवेशयेत् स्नात्वा ध्यायेच्च वरुणं सृष्टिं ब्रह्माण्डसञ्ज्ञिकां

તેને જળાશયના મધ્યભાગમાં સારી રીતે ગુપ્ત રાખીને સ્થાપિત કરવું. સ્નાન કરીને વરુણ તથા ‘બ્રહ્માંડ’ નામની સૃષ્ટિનું ધ્યાન કરવું.

Verse 33

अग्निवीजेन सन्दग्द्ध्य तद्भस्म प्लावयेद्धरां सर्वमपोमयं लोकं ध्यायेत् तत्र जलेश्वरं

અગ્નિ-બીજથી દગ્ધ કરીને તેના ભસ્મથી ધરતીને પ્લાવિત કરવી. સર્વ લોકને જલમય રૂપે ધ્યાન કરી ત્યાં જલેશ્વરનું ચિંતન કરવું.

Verse 34

तोयमध्यस्थितं देवं ततो यूपं निवेशयेत् चतुरस्रमथाष्टास्रं वर्तुलं वा प्रवर्तितं

જળના મધ્યમાં દેવને સ્થાપિત કરીને, ત્યારબાદ યૂપ (યજ્ઞસ્તંભ) સ્થાપવો; તે ચોરસ, અષ્ટકોણ અથવા વર્તુળાકાર રૂપે ઘડાયેલો હોય.

Verse 35

आराध्य देवतालिङ्गं दशहस्तं तु कूपके यूपं यज्ञीयवृक्षोत्थं मूले हैमं फलं न्यसेत्

દેવતાના લિંગ (ચિહ્ન)ની વિધિપૂર્વક આરાધના કરીને, કૂપક (ખાડા)માં દસ હાથ લાંબો, યજ્ઞયોગ્ય વૃક્ષમાંથી બનેલો યૂપ સ્થાપવો; અને તેના મૂળે સુવર્ણફળ (સુવર્ણ ન્યાસ) મૂકવો.

Verse 36

वाप्यां पञ्चदशकरं पुष्करिण्यां तु विंशतिकं तडागे पञ्चविंशाख्यं जलमध्ये निवेशयेत्

વાપીમાં પંદર હાથનું, પુષ્કરિણીમાં વીસ હાથનું, અને તડાગમાં પચ્ચીસ નામે ઓળખાતું (પચ્ચીસ હાથનું) — જળના મધ્યમાં સ્થાપવું જોઈએ.

Verse 37

यागमण्डपाङ्गेण वा यूपब्रस्केति मन्त्रतः स्थाप्य तद्वेष्टयेद्वस्त्रैर् यूपोपरि पताकिकां

“યાગમંડપાંગેણ” અથવા “યૂપબ્રસ્ક” મંત્રથી તેને સ્થાપીને, પછી વસ્ત્રોથી તેને વાળવું અને યૂપ ઉપર નાની પતાકા મૂકવી.

Verse 38

चरुं सचमसं हुत्वेति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः उत्थाय इति ख, ग, घ, चिह्नितपुस्तकपाठः सुवर्तितमिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः यूपस्थानेति मन्त्रत इति ग, घ, ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः तदभ्यर्च्य च गन्धाद्यैर् जगच्छान्तिं समाचरेत् दक्षिणां गुरवे दद्याद्भूगोहेमाम्बुपात्रकं

ચરુને ચમસ સાથે અગ્નિમાં આહુતિ આપી, પછી ઊભા રહી—પાઠભેદ મુજબ નિર્ધારિત વિધિથી—યૂપસ્થાને ગંધાદિથી પૂજન કરીને ‘જગચ્છાંતિ’ વિધાન કરવું. ગુરુને દક્ષિણા રૂપે ભૂમિ, ગાય, સોનું અને જળભરેલું પાત્ર આપવું.

Verse 39

द्विजेभ्यो दक्षिणा देया आगतान् भोजयेत्तथा आब्रह्मस्तम्बपर्यन्ता ये केचित्सलिलार्थिनः

દ્વિજોને દક્ષિણા આપવી અને આવેલા અતિથિઓને ભોજન કરાવવું જોઈએ. બ્રહ્માથી લઈને તૃણ સુધી જે કોઈ જલાર્થી હોય, તે સૌને જળ આપવું કર્તવ્ય છે.

Verse 40

ते तृप्तिमुपगच्छन्तु तडागस्थेन वारिणा तोयमुत्सर्जयेदेवं पञ्चगव्यं विनिक्षिपेत्

તળાવના જળથી તેઓ તૃપ્ત થાઓ. આ રીતે જળનું ઉત્સર્જન/અર્પણ કરીને પછી પંચગવ્ય સ્થાપિત અથવા પ્રદાન કરવું જોઈએ.

Verse 41

आपो हि ष्ठेति तिसृभिः शान्तितोयं द्विजैः कृतं तीर्थतोयं क्षिपेत् पुण्यं गोकुलञ्चार्पयेद्विजान्

‘આપો હિ ષ્ઠા…’થી શરૂ થતા ત્રણ મંત્રોથી દ્વિજોએ શાંતિજળ તૈયાર કરવું. પછી પુણ્યાર્થે તીર્થજળ તેમાં નાખવું અને દ્વિજોને ગોકુલ/ગોદાન અર્પણ કરવું.

Verse 42

अनिवारितमन्नाद्यं सर्वजन्यञ्च कारयेत् अश्वमेधसहस्राणां सहस्रं यः समाचरेत्

અન્નાદિનો એવો પ્રબંધ કરવો જોઈએ કે જે કોઈથી અટકાવવામાં ન આવે અને સર્વજન માટે હોય. જે આને નિયમિત વ્રતરૂપે આચરે, તેને હજાર-હજાર અશ્વમેધ યજ્ઞ જેટલું પુણ્ય મળે છે.

Verse 43

एकाहं स्थापयेत्तोयं तत्पुण्यमयुतायुतं विमाने मोदते स्वर्गे नरकं न स गच्छति

જે કોઈ એક દિવસ માટે પણ જળની વ્યવસ્થા સ્થાપે છે, તેનું પુણ્ય અસંખ્ય અયુતો જેટલું થાય છે. તે સ્વર્ગમાં વિમાને આનંદ કરે છે અને નરકમાં જતો નથી.

Verse 44

गवादि पिवते यस्मात्तस्मात् कर्तुर् न पातकं तोयदानात्सर्वदानफलं प्राप्य दिवं यजेत्

ગાય વગેરે પ્રાણીઓ તે જળ પીવે છે, તેથી કર્તાને પાપ લાગતું નથી. જળદાનથી સર્વ દાનોનું ફળ મેળવી દેવપૂજા કરી સ્વર્ગ પ્રાપ્ત કરવો જોઈએ.