न मंत्रौषधयः सर्वे नाभिचारा न लौकिकाः । न कर्माणि न वेदाश्च न मीमांसाद्वयं तथा
na maṃtrauṣadhayaḥ sarve nābhicārā na laukikāḥ | na karmāṇi na vedāśca na mīmāṃsādvayaṃ tathā
Ni tous les mantras et remèdes, ni les pratiques occultes ou moyens mondains; ni les rites, ni même les Veda, ni les deux Mīmāṃsā : rien de cela, à lui seul, ne l’accomplit.
Bṛhaspati
Tirtha: Kedāra / Kedāranātha
Type: kshetra
Listener: Devas/Indra-context audience (implied by subsequent verse)
Scene: A Himalayan shrine setting: ascetics and pilgrims before Kedāra; symbolic rejection of ritual paraphernalia as ‘insufficient alone’—scrolls, herbs, yantras set aside—while a serene Śiva-presence is implied through light/linga/peak.
Techniques, rituals, and learning are insufficient without the deeper inner approach implied in the surrounding verses (devotion and peace).
The Kedāra setting frames the teaching, but this verse is a general theological statement.
No prescription; rather, it relativizes ritual and scholastic methods when pursued alone.