Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 85

यदिदं भुक्षुतं स्थानान्मम तेजो ह्यनुत्तमम् । गृहाण त्वं सुदुर्बुद्धे नो वा धक्ष्यामि त्वां रुषा

yadidaṃ bhukṣutaṃ sthānānmama tejo hyanuttamam | gṛhāṇa tvaṃ sudurbuddhe no vā dhakṣyāmi tvāṃ ruṣā

« Puisque tu as consumé de ce lieu mon énergie divine insurpassable, reprends-la, ô esprit insensé, sinon, dans ma colère, je te brûlerai. »

यत्which/that
यत्:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neut.), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc. 1/2), एकवचन (sg.)
इदम्this
इदम्:
Apposition (Sāmānādhikaraṇya/सामानाधिकरण्य)
TypeNoun
Rootइदं (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neut.), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc. 1/2), एकवचन (sg.)
भुक्षितम्eaten/consumed
भुक्षितम्:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootभुज् (धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग (neut.), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc. 1/2), एकवचन (sg.)
स्थानात्from (its) place
स्थानात्:
Apādāna (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neut.), पञ्चमी (Abl. 5), एकवचन (sg.)
ममmy
मम:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Gen. 6), एकवचन (sg.)
तेजःenergy/splendor
तेजः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neut.), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc. 1/2), एकवचन (sg.)
हिindeed
हि:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
अनुत्तमम्unsurpassed
अनुत्तमम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनुत्तम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neut.), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc. 1/2), एकवचन (sg.); विशेषण (qualifier)
गृहाणtake/accept
गृहाण:
Kriyā (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (sg.), परस्मैपदम् (Parasmaipada)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Addressee/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.)
सुदुर्बुद्धेO very foolish one
सुदुर्बुद्धे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसु-दुर्बुद्धि (प्रातिपदिक; सु + दुर्बुद्धि)
Formपुंलिङ्ग (masc.), सम्बोधन (Voc. 8), एकवचन (sg.)
नःotherwise
नः:
Sambandha (Disjunctive/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनः (अव्यय)
Formविकल्प/निषेधार्थ-निपात (particle: 'otherwise/else')
वाor
वा:
Sambandha (Alternative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्प-अव्यय (disjunctive particle)
धक्ष्यामिI will burn
धक्ष्यामि:
Kriyā (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootदह् (धातु)
Formलृट् (Simple future), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (sg.), परस्मैपदम् (Parasmaipada)
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Acc. 2), एकवचन (sg.)
रुषाwith anger
रुषा:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरुष्/रुषा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (fem.), तृतीया (Instr. 3), एकवचन (sg.)

Śiva addressing Agni

Scene: Śiva issues a stern warning to Agni: return the unsurpassed tejas consumed from the place, or be burned by Śiva’s wrath; devas recoil at the intensity of the command.

Ś
Śiva
A
Agni

FAQs

Divine power (tejas) is not to be appropriated; misusing sacred potency invites swift correction.

No explicit tīrtha is mentioned; the verse emphasizes the sanctity of Śiva’s abode and power.

None; it is a warning concerning the handling of divine energy.