Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 44

अवमानेन तस्यापि यथा देवी जहौ तनुम् । यथा यज्ञः स च ध्वस्तो भवेन विदितं हि ते

avamānena tasyāpi yathā devī jahau tanum | yathā yajñaḥ sa ca dhvasto bhavena viditaṃ hi te

À cause de son outrage, la Déesse abandonna son corps ; et ce sacrifice aussi fut détruit par Bhava (Śiva), comme tu le sais bien.

avamānenaby insult
avamānena:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootavamāna (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (भाववाचक), तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन — ‘अवमानेन’ (by insult)
tasyaof him
tasya:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन — ‘तस्य’ (of him/of that)
apialso/even
api:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/अपि-निपात) — ‘also/even’
yathāas
yathā:
Sambandha (Correlative)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formअव्यय (उपमान/यथार्थ-सम्बन्धबोधक) — ‘as/how’
devīthe goddess
devī:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — ‘देवी’
jahauabandoned
jahau:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√hā (धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद — ‘जहौ’ (she abandoned)
tanumher body
tanum:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottanu (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — ‘तनुम्’ (body)
yathāas
yathā:
Sambandha (Correlative)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formअव्यय (यथा-सम्बन्ध) — ‘as’
yajñaḥthe sacrifice
yajñaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyajña (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — ‘यज्ञः’
saḥthat
saḥ:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — ‘सः’ (that/he)
caand
ca:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
dhvastaḥdestroyed
dhvastaḥ:
Karta (Predicate adjective)
TypeAdjective
Root√dhvaṃs (धातु)
Formकृदन्त (क्त/भूतकर्मणि), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — ‘ध्वस्तः’ (destroyed)
bhavenaby Bhava (Śiva)
bhavena:
Karana (Agent-instrument/करण)
TypeNoun
Rootbhava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन — ‘भवेन’ (by Bhava=Śiva)
viditamknown
viditam:
Karta (Predicate/प्रत्ययार्थ)
TypeAdjective
Root√vid (धातु)
Formकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — ‘विदितम्’ (known)
hiindeed
hi:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय (हेतु/निश्चयार्थ-निपात) — ‘indeed/for’
teto you
te:
Sampradana (Dative/सम्प्रदान)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम, चतुर्थी/षष्ठी (4th/6th), एकवचन — ‘ते’ (to you/of you); अत्र ‘विदितं हि ते’ = ‘known to you’ (चतुर्थी)

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)

Tirtha: Dakṣa-yajña-smṛti (archetypal)

Type: kshetra

Scene: The Devī, overwhelmed by insult, withdraws life-force and abandons the body; simultaneously the yajña pavilion shatters—fire altars overturned, smoke and ash, Śiva/Bhava’s destructive presence implied or manifest.

D
Devī (Satī)
B
Bhava (Śiva)
D
Dakṣa-yajña (implied)

FAQs

Ritual without humility and respect for Śiva becomes hollow; insult to the divine brings the collapse of merit and order.

No tīrtha is specified; the verse recalls the famed Dakṣa-yajña episode.

The verse references a yajña (sacrifice) but functions as a cautionary narrative rather than a procedural injunction.