Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 50

Devanagari script

दूरस्थोपि हि यो बंधुः सोपि क्षिप्रं समेष्यति । बंदी पदजुषां पुंसां श्रद्धया नात्र संशयः

Transliteration

dūrasthopi hi yo baṃdhuḥ sopi kṣipraṃ sameṣyati | baṃdī padajuṣāṃ puṃsāṃ śraddhayā nātra saṃśayaḥ

Translation

Même un parent éloigné viendra promptement à la rencontre. Pour ceux qui se réfugient aux pieds sacrés, l’aide et la bonne fortune sont assurées par la foi ; là-dessus, point de doute.

Word by Word

• दूरस्थः: being far away
• दूरस्थः: Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दूरस्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—कर्मधारयः (दूरे स्थितः)

• अपि: even
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle) ‘even’

• हि: indeed/for
• हि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (emphatic/causal particle)

• यः: who/which
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धबोधक सर्वनाम (relative)

• बन्धुः: a kinsman/relative
• बन्धुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बन्धु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• सः: he/that one
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात ‘also/even’

• क्षिप्रम्: quickly
• क्षिप्रम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: क्षिप्र (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभावेन क्रियाविशेषण-प्रयोगः; अव्ययवत् (adverb)

• समेष्यति: will come/arrive
• समेष्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + इ (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन

• बन्दी: a captive/prisoner
• बन्दी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बन्दी (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• पदजुषाम्: of those who resort to (her) feet
• पदजुषाम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पद (प्रातिपदिक) + जुष् (धातु) + शतृ/क्विप्-आधारित कृदन्त ‘जुष्’ → जुष् (प्रातिपदिक-रूप)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (पदं जुषन्ति ये = those who resort to the feet/steps)

• पुंसाम्: of men/persons
• पुंसाम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पुंस्/पुम् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन

• श्रद्धया: with faith
• श्रद्धया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: श्रद्धा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन

• न: not
• न: Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध (negation particle)

• अत्र: here/in this matter
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक (locative adverb)

• संशयः: doubt
• संशयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: संशय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Visual Art Cues

Scene: A devotee at a Kāśī shrine clasping hands at the sacred feet; in the distance a traveler/kinsman hastens toward the city, suggesting grace drawing help near.

Characters & Entities

• Kāśī
• Devī (tīrtha-devī)
• pada (sacred feet)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śraddhā and refuge at the Divine feet in Kāśī draw swift grace that resolves worldly obstacles and brings supportive outcomes.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī-kṣetra broadly, emphasizing the saving power of devotion within its sacred sphere.

What ritualistic prescription is mentioned?

Pāda-sevā/refuge—devotional adherence to the sacred feet (a bhakti-principle rather than a technical rite).