Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 67

पुण्येनोपार्जितं द्रव्यमत्यल्पमपि यैर्नरैः । दत्तं तदक्षयं नित्यं मुनेधिमणिकणिंकम्

puṇyenopārjitaṃ dravyamatyalpamapi yairnaraiḥ | dattaṃ tadakṣayaṃ nityaṃ munedhimaṇikaṇiṃkam

Fût-elle infime, la richesse acquise par les hommes grâce au mérite—lorsqu’elle y est donnée—devient inépuisable et éternelle, ô muni, à Maṇikarṇikā.

पुण्येनby merit
पुण्येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
उपार्जितम्acquired
उपार्जितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउप + अर्ज् (धातु) + क्त (कृत् प्रत्यय) → उपार्जित (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘earned/acquired’
द्रव्यम्wealth, property
द्रव्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootद्रव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
अतिvery, excessively
अति:
Upapada (Modifier/उपपद)
TypeIndeclinable
Rootअति (अव्यय)
Formउपसर्ग/अव्यय (intensifier)
अल्पम्small, little
अल्पम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअल्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
अपिeven, also
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
यैःby whom
यैः:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; सम्बन्धे ‘by whom’
नरैःby men
नरैः:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
दत्तम्given (as a gift)
दत्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootदा (धातु) + क्त (कृत् प्रत्यय) → दत्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘given’
तत्that
तत्:
Anaphora (Referent/अनुवाद)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
अक्षयम्imperishable
अक्षयम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअक्षय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
नित्यम्always
नित्यम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणरूपेण अव्ययीभाव (adverbial use of neuter acc.); ‘always’
मुनेःof the sage
मुनेः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
धिin/at (textual element)
धि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootधि (अव्यय/उपसर्गसदृश)
Formअव्यय (पाठभेद/संहितापाठे संयोग); अर्थः ‘in/at’ इत्यर्थे उपपदवत् (uncertain reading)
मणिकणिंकम्Maṇikaṇiṃka (place-name; variant)
मणिकणिंकम्:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमणि (प्रातिपदिक) + कणिक/कणिंक (प्रातिपदिक; पाठभेद)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः/संज्ञा; पाठे ‘मणिकणिंकम्’ (स्थाननाम/तीर्थविशेष)

Śrī Viṣṇu

Tirtha: Maṇikarṇikā

Type: ghat

Listener: Muni addressed as ‘muni’ in verse (listener within frame)

Scene: A humble pilgrim offers a small but pure gift at Maṇikarṇikā; a radiant aura suggests ‘akṣaya’ transformation; sages witness and bless; Gaṅgā glimmers behind.

M
Maṇikarṇikā

FAQs

Sincere charity from dharmically earned means—however small—becomes imperishable when offered at a great tīrtha.

Maṇikarṇikā Tīrtha in Kāśī (Vārāṇasī).

Dāna of one’s puṇya-earned resources; emphasis is on purity of earning and sincerity rather than size.