Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 41

Devanagari script

नलतीर्थे नरः स्नानात्स्वर्गलोकं समश्नुते । नलतीर्थे सकृत्सनानात्सर्वपापाविमोचितः

Transliteration

nalatīrthe naraḥ snānātsvargalokaṃ samaśnute | nalatīrthe sakṛtsanānātsarvapāpāvimocitaḥ

Translation

En se baignant à Nala-tīrtha, l’homme atteint les mondes célestes. En s’y baignant ne fût-ce qu’une seule fois, il est délivré de tous les péchés.

Word by Word

• नलतीर्थे: in Nala-tīrtha
• नलतीर्थे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: नल (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (नलस्य तीर्थम्)

• नरः: a man
• नरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• स्नानात्: from bathing / by bathing
• स्नानात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5), एकवचन; हेत्वर्थे (ablative of cause)

• स्वर्गलोकम्: the world of heaven
• स्वर्गलोकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्वर्ग (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; तत्पुरुषः (स्वर्गस्य लोकः)

• समश्नुते: attains
• समश्नुते: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + अश् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद

• नलतीर्थे: in Nala-tīrtha
• नलतीर्थे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: नल (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन

• सकृत्: once
• सकृत्: Avyaya (Adverbial/अव्यय)
• Type: Indeclinable
• Root: सकृत् (अव्यय)
• Form: अव्यय; संख्याविशेषणार्थक/कालवाचक (once)

• स्नानात्: by bathing
• स्नानात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5), एकवचन; हेत्वर्थे

• सर्वपाप: all sins
• सर्वपाप: Upapada (Qualifier/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; समासपूर्वपद (कर्मधारयः: सर्वाणि पापानि)

• विमोचितः: freed, released
• विमोचितः: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वि + मुच् (धातु) → विमोचित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘(सः) विमोचितः’ = ‘is freed’

Speaker

Lomaharṣaṇa/Sūta (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Nala-tīrtha

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: dvijāḥ

Visual Art Cues

Scene: Pilgrims step into a luminous coastal tirtha pool/shoreline at dawn; the water is depicted as sanctified, with subtle divine radiance; attendants hold water pots and offer prayers.

Characters & Entities

• Nala
• Nala-tīrtha
• Svarga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A tīrtha is a dharmic purifier: sincere snāna at a sanctified place is taught to dissolve sin and elevate destiny.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Nala-tīrtha at Setu.

What ritualistic prescription is mentioned?

Snāna (ritual bathing) at Nala-tīrtha—stated to grant svarga and remove all sins even if done once.