Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 9

Devanagari script

परब्रह्मणि निष्णातस्तत्त्वब्रह्मैकसंश्रयः । एवं प्रभावः स मुनिस्तपस्तेपे निजाश्रमे

Transliteration

parabrahmaṇi niṣṇātastattvabrahmaikasaṃśrayaḥ | evaṃ prabhāvaḥ sa munistapastepe nijāśrame

Translation

Plongé dans le Brahman suprême et ne s’appuyant que sur la réalité du Brahman, ce sage—d’une telle puissance spirituelle—accomplit des austérités dans son propre āśrama.

Word by Word

• परब्रह्मणि: in the Supreme Brahman
• परब्रह्मणि: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: परब्रह्म (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; समासः—परं च तत् ब्रह्म (कर्मधारय)

• निष्णातः: well-versed
• निष्णातः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: नि√स्ना (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि/भूतकृत्—‘निष्णात’ = well-versed

• तत्त्वब्रह्मैकसंश्रयः: having sole refuge in the true Brahman
• तत्त्वब्रह्मैकसंश्रयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: तत्त्वब्रह्म + एक + संश्रय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—(तत्त्वब्रह्मणि) एकः संश्रयः यस्य/एकसंश्रयः (षष्ठी/सप्तमी-तत्पुरुषभावः)

• एवं: thus
• एवं: Kriya-visheshana (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)

• प्रभावः: power; influence
• प्रभावः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्रभाव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम

• मुनिः: sage
• मुनिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• तपः: austerity; penance
• तपः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तपस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन (कर्मरूपे)

• तेपे: performed (austerity)
• तेपे: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √तप् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• निजाश्रमे: in his own hermitage
• निजाश्रमे: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: निज + आश्रम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; समासः—निजः आश्रमः (कर्मधारय/तत्पुरुषभावः)

Speaker

Deductive: Skanda (narrating Setu Māhātmya)

Visual Art Cues

Scene: A serene forest hermitage: the sage seated/standing in deep absorption, aura of stillness, minimal possessions, sacred fire nearby, trees and deer in calm proximity.

Characters & Entities

• Brahman
• Muni

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True tapas is rooted in single-pointed refuge in Brahman—inner realization gives austerity its power.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Setu region (Setu Māhātmya), traditionally connected with Setubandha/Rāmeśvaram sacred landscape.

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific rite is prescribed here; the verse praises sustained tapas grounded in Brahman-knowledge.