Previous Verse
Next Verse

Shloka 35

शिवध्यानपूजनवर्णनम्

Description of Śiva Meditation and Worship

कन्दे शिवात्मको धर्मो नाले ज्ञानं शिवाश्रयम् । कर्णिकोपरि वाह्नेयं मंडलं सौरमैन्दवम्

kande śivātmako dharmo nāle jñānaṃ śivāśrayam | karṇikopari vāhneyaṃ maṃḍalaṃ sauramaindavam

Dans le bulbe (kanda) se tient le Dharma dont l’essence même est Śiva ; dans la tige (nāla) se tient la Connaissance qui prend refuge en Śiva. Au‑dessus du péricarpe se trouvent les cercles sacrés (maṇḍala) : celui du Feu, celui du Soleil et celui de la Lune.

kandein the bulb/root (kanda)
kande:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootkanda (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Saptamī (7th), Ekavacana; Adhikaraṇa
śivātmakaḥof the nature of Śiva
śivātmakaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśiva + ātmaka (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Prathamā (1st), Ekavacana; qualifies dharmaḥ
dharmaḥdharma
dharmaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdharma (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Prathamā (1st), Ekavacana; subject/predicate-noun in locative statement
nālein the stalk/channel (nāla)
nāle:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootnāla (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Saptamī (7th), Ekavacana; Adhikaraṇa
jñānamknowledge
jñānam:
Karta/Viśeṣya (कर्ता/विशेष्य)
TypeNoun
Rootjñāna (प्रातिपदिक)
FormNapुंसakaliṅga (n.), Prathamā (1st), Ekavacana; predicate-noun
śivāśrayamresting in Śiva / having Śiva as support
śivāśrayam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśiva + āśraya (प्रातिपदिक)
FormNapुंसakaliṅga (n.), Prathamā (1st), Ekavacana; agrees with jñānam
karṇikā-upariabove the pericarp
karṇikā-upari:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootkarṇikā (प्रातिपदिक) + upari (अव्यय)
FormLocative-meaning adverbial phrase; upari = indeclinable adverb ‘above’
vāhneyaṃfiery (of Agni)
vāhneyaṃ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvāhneya (प्रातिपदिक)
FormNapुंसakaliṅga (n.), Prathamā (1st), Ekavacana; qualifies maṇḍalam; ‘of Agni/fire’
maṇḍalamcircle/orb
maṇḍalam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmaṇḍala (प्रातिपदिक)
FormNapुंसakaliṅga (n.), Prathamā (1st), Ekavacana; subject/predicate-noun
sauraṃsolar
sauraṃ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsaura (प्रातिपदik)
FormNapुंसakaliṅga (n.), Prathamā (1st), Ekavacana; qualifier (sun-related)
aindavamlunar
aindavam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootaindava (प्रातिपदik)
FormNapुंसakaliṅga (n.), Prathamā (1st), Ekavacana; qualifier (moon-related)

Lord Shiva (teaching the inner yogic/linga meditation in Kailāsa discourse)

Tattva Level: pati

Shiva Form: Sadāśiva

Shakti Form: Umā

Role: creative

Offering: dipa

S
Shiva
A
Agni
S
Surya
C
Chandra

FAQs

It maps inner yogic contemplation to Śiva-tattva: dharma and jñāna are not separate achievements but are rooted in Śiva, and the subtle “mandalas” (fire, sun, moon) indicate progressive purification and illumination of consciousness leading toward Śiva-realization.

The verse treats the inner lotus as a living linga-field: dharma and jñāna culminate in Śiva as the support (āśraya). The fire–sun–moon spheres are contemplative supports (saguṇa upāsanā) that steady the mind so it can recognize Śiva as the indwelling Pati.

A dhyāna practice: visualize the lotus-center with its bulb, stalk, and pericarp, then contemplate the fire, sun, and moon mandalas above it while repeating the Panchākṣarī (Om Namaḥ Śivāya), letting dharma and jñāna rest in Śiva.