Home›Ramayana›Bala Kanda›Sarga 61›Shloka 10
←Previous Verse
Next Verse→

Ramayana — Bala Kanda, Sarga 61, Shloka 10

शुनःशेफविक्रयः

The Sale of Śunaḥśepa for the Sacrifice

Devanagari script

देशान् जनपदांस्तां स्तान्नगराणि वनानि च।आश्रमाणि च पुण्यानि मार्गमाणो महीपति: ।।।।स पुत्रसहितं तात सभार्यं रघुनन्दन ।भृगुतुंदे समासीनमृचीकं सन्ददर्श ह।।।।

Transliteration

deśān janapadāṃs tāṃs tān nagarāṇi vanāni ca | āśramāṇi ca puṇyāni mārgamāṇo mahīpatiḥ || sa putrasahitaṃ tāta sabhāryaṃ raghunandana | bhṛgutuṇḍe samāsīnam ṛcīkaṃ sandadarśa ha ||

Translation

Ô enfant, ô Rama, joie de la lignée de Raghu, cherchant à travers contrées, villes, forêts et saints ermitages, le roi vit enfin le sage Richika assis sur le Bhrigutunda avec sa femme et ses fils.

Word by Word
देशान्countries/regions
देशान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; object of ‘searching’
जनपदान्districts/settlements
जनपदान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootजनपद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
तान्those
तान्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; demonstrative qualifying the listed places
स्तान्various
स्तान्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; ‘various/that-and-that’ (idiomatic with tān)
नगराणिcities
नगराणि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनगर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
वनानिforests
वनानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
चand
च:
Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
आश्रमाणिhermitages
आश्रमाणि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
चand
च:
Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
पुण्यानिsacred
पुण्यानि:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; adjective of āśramāṇi (and/or the set of places)
मार्गमाणःsearching
मार्गमाणः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootमार्ग् (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘searching’
महीपतिःthe king (lord of the earth)
महीपतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमही + पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (‘महीयाः पतिः’)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पुत्रसहितम्accompanied by his sons
पुत्रसहितम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुत्र + सहित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; adjective of ṛcīkam; तत्पुरुष (‘पुत्रैः सहितम्’ = with sons)
तातO dear child
तात:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; address to Rāma
सभार्यम्with (his) wife
सभार्यम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस + भार्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; अव्ययीभाव (‘स-’ = with) meaning ‘with (his) wife’
रघुनन्दनO delight of Raghu’s line
रघुनन्दन:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootरघु + नन्दन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (‘रघोः नन्दनः’)
भृगुतुंदेon Bhṛgutuṇḍa (mountain)
भृगुतुंदे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभृगुतुंड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (Case 7), एकवचन; location (mountain/place-name)
समासीनम्seated
समासीनम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeVerb
Rootसम् + आस् (धातु)
Formक्त-प्रत्यय भूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; adjective of ṛcīkam
ऋचीकम्Ṛcīka
ऋचीकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootऋचीक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; object of sandadarśa
सन्ददर्शbeheld
सन्ददर्श:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + दृश् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; ‘saw/beheld’
हindeed (expletive)
ह:
Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formपादपूरण/स्मरणार्थक निपात (expletive particle)
Context

O Dear Rama, the delight of Raghu clan! the king scoured countries, villages, cities, forests, sacred hermitages till he saw sage Richika in the Bhrigutunda mountain sitting with his sons and wie.

Characters & Entities
R
Rāma
R
Raghu lineage
K
King Ambarīṣa (implied by subsequent verses’ translation context)
Ṛ
Ṛcīka
B
Bhṛgutuṇḍa (mountain)

FAQs

Dharma is perseverance in a vowed duty: the king searches widely to fulfill sacrificial responsibility rather than abandoning the rite halfway.

In Viśvāmitra’s tale, the king—unable to find a suitable sacrificial animal—travels extensively and reaches Ṛcīka on Bhṛgutuṇḍa.

The king’s determination and commitment to ritual obligation, paired with respect for ascetic sanctuaries.

←Previous Verse
Next Verse→