Shloka 10
भुवनकोशविन्यासनिर्णयः (ज्योतिर्गति-वृष्टिचक्र-वर्णनम्)
Devanagari script
ईशान्यां पूर्वरात्रस्तु गतिरेषा च सर्वतः एवं पुष्करमध्ये तु यदा सर्पति वारिपः
Transliteration
īśānyāṃ pūrvarātrastu gatireṣā ca sarvataḥ evaṃ puṣkaramadhye tu yadā sarpati vāripaḥ
Translation
Dans la direction d’Īśāna (nord‑est), on dit que la course relève de la première veille de la nuit; en vérité, ce mouvement est reconnu partout. Ainsi, au cœur de Puṣkara, lorsque les eaux souveraines glissent et s’écoulent en avant, tel est l’ordre prescrit.
Word by Word
ईशान्याम् (īśānyām)in the Īśāna direction (north‑east)
ईशान्याम् (īśānyām):
पूर्वरात्रः (pūrvarātraḥ)the first part/watch of the night
पूर्वरात्रः (pūrvarātraḥ):
तु (tu)indeed/and
तु (tu):
गतिः (gatiḥ)course, movement, prescribed direction
गतिः (gatiḥ):
एषा (eṣā)this
एषा (eṣā):
च (ca)and
च (ca):
सर्वतः (sarvataḥ)everywhere, in all respects
सर्वतः (sarvataḥ):
एवम् (evam)thus, in this manner
एवम् (evam):
पुष्करमध्ये (puṣkaramadhye)in the middle of Puṣkara (the sacred tīrtha)
पुष्करमध्ये (puṣkaramadhye):
तु (tu)and/indeed
तु (tu):
यदा (yadā)when
यदा (yadā):
सर्पति (sarpati)creeps, glides, moves gently
सर्पति (sarpati):
वारिपः (vāri-paḥ)lord of waters / the water-current (waters as a presiding power).
वारिपः (vāri-paḥ):
Speaker
Suta Goswami