Shloka 10
Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation
Devanagari script
यौवराज्यप्रभाचिह्नच्छत्रचामरशोभितः / आरूढवारणः प्राप विशुक्रो युद्धमेदिनीम्
Transliteration
yauvarājyaprabhācihnacchatracāmaraśobhitaḥ / ārūḍhavāraṇaḥ prāpa viśukro yuddhamedinīm
Translation
Viśukra, paré de l’ombrelle royale et du chāmara, signes de l’éclat du yuvarāja, monta un éléphant et parvint au champ de bataille.
Word by Word
यौवराज्य-प्रभा-चिह्न-छत्र-चामर-शोभितःadorned with royal insignia (parasol, chowries)
यौवराज्य-प्रभा-चिह्न-छत्र-चामर-शोभितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootयौवराज्य (प्रातिपदिक) + प्रभा (प्रातिपदिक) + चिह्न (प्रातिपदिक) + छत्र (प्रातिपदिक) + चामर (प्रातिपदिक) + शोभित (कृदन्त; शुभ्/शोभ् धातु, क्त)
Formप्रथमा एकवचन, पुल्लिङ्ग; बहुपद-तत्पुरुषः (यौवराज्यस्य प्रभा-चिह्नानि छत्र-चामराणि तैः शोभितः) = ‘adorned with parasols and yak-tail fans as insignia of heir-apparency’
आरूढ-वारणःmounted on an elephant
आरूढ-वारणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootआरूढ (कृदन्त; आ+रुह् धातु) + वारण (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा एकवचन, पुल्लिङ्ग; कर्मधारयः (आरूढः वारणं यः) = ‘one mounted on an elephant’
प्रापreached
प्राप:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+आप् (धातु)
Formलिट् (परस्मैपद) 3पुरुष एकवचन; परोक्षभूत/परफेक्ट (Perfect, 3rd singular)
विशुक्रःViśukra
विशुक्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविशुक्र (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा एकवचन, पुल्लिङ्ग (Nominative singular)
युद्ध-मेदिनीम्the battlefield
युद्ध-मेदिनीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयुद्ध (प्रातिपदिक) + मेदिनी (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया एकवचन, स्त्रीलिङ्ग; तत्पुरुषः (युद्धस्य मेदिनी) = ‘battlefield/ground of battle’