Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

Amāvasyā-Pitṛtarpaṇa: Purūravas and the Soma-Based Ancestral Offering (अमावस्या-पितृतर्पण / सोमतर्पण-विधि)

निर्वातेष्त्रथ पक्षेषु पित्र्येण विधिना दिवि / सुधामृतेन राजैन्द्रस्तर्प यामास वै पितॄन्

nirvāteṣtratha pakṣeṣu pitryeṇa vidhinā divi / sudhāmṛtena rājaindrastarpa yāmāsa vai pitṝn

Aux périodes sans vent, au ciel et selon le rite des Pitri, le roi souverain rassasia les Ancêtres par le nectar d’amrita, la sudhā.

निर्वातेषुin windless (conditions/places)
निर्वातेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootनिर्वात (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative (7th/सप्तमी), Plural
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
FormParticle/conjunction (निपात)
पक्षेषुin the fortnights
पक्षेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपक्ष (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative (7th/सप्तमी), Plural
पित्र्येणancestral; pertaining to the Pitṛs
पित्र्येण:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपित्र्य (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Singular; qualifying विधिना
विधिनाby the rite/procedure
विधिना:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental (3rd/तृतीया), Singular
दिविin heaven
दिवि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Locative (7th/सप्तमी), Singular
सुधामृतेनwith nectar-like ambrosia
सुधामृतेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसुधा + अमृत (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Singular; तत्पुरुष-समास (सुधायाः अमृतम्)
राजैन्द्रःthe king of kings
राजैन्द्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् + इन्द्र (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; कर्मधारय-समास (राजा इन्द्र इव/राज्ञाम् इन्द्रः)
तर्पयामासsatisfied; propitiated
तर्पयामास:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootतृप् (धातु) → तर्पय (णिच्) + आस् (धातु)
FormPeriphrastic perfect (लिट्-परस्मैपद, आम्-प्रत्यय), 3rd Person, Singular; causative of तृप् (to satisfy)
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
FormParticle (निपात), emphasis
पितॄन्the ancestors (Pitṛs)
पितॄन्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative (2nd/द्वितीया), Plural