Shloka 123
अग्निनिचयः (Agninichaya) / The Accumulation of Sacred Fire & the Classification of Pitṛs by Time-Order
Devanagari script
यस्मात्कालविभागानां मासर्त्वयनयोरपि / ग्रहनक्षत्रशीतोष्णवर्षायुः कर्मणां तथा
Transliteration
yasmātkālavibhāgānāṃ māsartvayanayorapi / grahanakṣatraśītoṣṇavarṣāyuḥ karmaṇāṃ tathā
Translation
De Lui procèdent les divisions du temps—mois, saisons et ayana—ainsi que planètes et constellations, froid et chaleur, pluie, durée de vie et l’ordonnance des actes karmiques.
Word by Word
यस्मात्from whom/which
यस्मात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
काल-विभागानाम्of the divisions of time
काल-विभागानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootकाल + विभाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; समासः—कालस्य विभागाः (षष्ठी-तत्पुरुष)
मास-ऋतु-अयनयोःof month, season and solstice/half-year
मास-ऋतु-अयनयोः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootमास + ऋतु + अयन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, द्विवचन; समासः—मासश्च ऋतुश्च अयनं च (द्वन्द्व), द्विवचनं (युग्म-समाहारः)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अर्थः—‘also/even’ (particle)
ग्रह-नक्षत्र-शीत-उष्ण-वर्ष-आयुःplanets, constellations, cold, heat, rain, and lifespan (as a set)
ग्रह-नक्षत्र-शीत-उष्ण-वर्ष-आयुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootग्रह + नक्षत्र + शीत + उष्ण + वर्ष + आयुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (समाहार-द्वन्द्व), प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—ग्रहाणि च नक्षत्राणि च शीतं च उष्णं च वर्षं च आयुः च (द्वन्द्व)
कर्मणाम्of actions/rites
कर्मणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
तथाlikewise, and also
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/समुच्चयार्थ (adverb: ‘likewise/and so’)