Shloka 6
Vaivasvata-Manuputra Vamsha and the Marutta–Samvarta Episode
Genealogical Catalogue
Devanagari script
ऋद्धिं दृष्ट्वा तु यज्ञस्य क्रुद्धस्तस्य बृहस्पतिः / संवर्त्तेन तते यज्ञे चुकोप स भृशं तदा
Transliteration
ṛddhiṃ dṛṣṭvā tu yajñasya kruddhastasya bṛhaspatiḥ / saṃvarttena tate yajñe cukopa sa bhṛśaṃ tadā
Translation
Voyant l’opulence du sacrifice, Bṛhaspati se mit en colère. Dans ce yajña accompli par Saṃvarta, il s’irrita alors violemment.
Word by Word
ऋद्धिम्prosperity, success
ऋद्धिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootऋद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; prior action
तुbut
तु:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
यज्ञस्यof the sacrifice
यज्ञस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
Karta-anvaya (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Root√क्रुध् (धातु) → क्रुद्ध (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; adjectival to बृहस्पतिः
तस्यof that (his/its)
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी, एकवचन; pronoun referring to yagna/that one
बृहस्पतिःBṛhaspati
बृहस्पतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबृहस्पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
संवर्त्तेनby/through Saṃvarta
संवर्त्तेन:
Karana/Hetu (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootसंवर्त्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
ततेwhen (it was) arranged
तते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeVerb
Root√तन् (धातु) → ततम् (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; locative absolute-like: 'when/while (it was) spread/arranged'
यज्ञेin the sacrifice
यज्ञे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन
चुकोपbecame enraged
चुकोप:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√कुप् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
सhe
स:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; pronoun referring to Bṛhaspati
भृशम्exceedingly
भृशम्:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootभृशम् (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
तदाthen
तदा:
Kala-adhikarana (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय, कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)