Shloka 45
Kārttavīrya–Paraśurāma-saṅgrāma-kathā
Sagara’s Inquiry and Vasiṣṭha’s Account
Devanagari script
तत्पुण्यमद्य संजातं भार्गवस्यास्य दर्शनात् / पुण्यात्मा भार्गवश्चायं कृष्णाभक्तो जितेन्द्रियः
Transliteration
tatpuṇyamadya saṃjātaṃ bhārgavasyāsya darśanāt / puṇyātmā bhārgavaścāyaṃ kṛṣṇābhakto jitendriyaḥ
Translation
Ce mérite est né aujourd’hui par la vision (darśana) de ce Bhārgava. Ce Bhārgava est une âme méritante, un dévot de Kṛṣṇa, et un vainqueur des sens (jitendriya).
Word by Word
तत्-पुण्यम्that merit
तत्-पुण्यम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + पुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; कर्मधारयः (तत् एव पुण्यम्)
अद्यtoday/now
अद्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (today/now)
संजातम्has arisen
संजातम्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-जा (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; 'has arisen'
भार्गवस्यof Bhārgava
भार्गवस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभार्गव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive/6th), एकवचन
अस्यof this (person)
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive/6th), एकवचन
दर्शनात्from seeing (him), due to the sight
दर्शनात्:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Rootदर्शन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative/5th), एकवचन
पुण्य-आत्माone whose nature is meritorious
पुण्य-आत्मा:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; बहुव्रीहिः (पुण्यः आत्मा यस्य)
भार्गवःBhārgava
भार्गवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभार्गव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अयम्this (man)
अयम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन
कृष्ण-अभक्तःnot devoted to Kṛṣṇa
कृष्ण-अभक्तः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक) + अभक्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; नञ्-तत्पुरुषः (कृष्णस्य अभक्तः = not a devotee of Kṛṣṇa)
जित-इन्द्रियःone who has conquered the senses
जित-इन्द्रियः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootजित (प्रातिपदिक; √जि + क्त) + इन्द्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; बहुव्रीहिः (जितानि इन्द्रियाणि यस्य)